Silindirik masuralı rulmanlar; iç ve dış bilezikler
arasında silindir biçimli makaralar bulunan, özellikle yüksek radyal
yükleri taşımak amacıyla kullanılan rulman çeşitleridir. Makaralar ile
yuvarlanma yolları arasındaki geniş çizgisel temas sayesinde yüksek
yük kapasitesi ve rijitlik sağlayabilirler.
Elektrik motorları, redüktörler, takım tezgâhları, kompresörler,
jeneratörler, hadde makineleri ve ağır sanayi ekipmanlarında kullanılan
silindirik masuralı rulmanlar; NU, N, NJ, NUP, NF, NN ve NNU gibi
farklı iç tasarım seçenekleriyle üretilir.
Silindirik Masuralı Rulman Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?
- Rulmanın iç çapı, dış çapı ve genişliği
- NU, N, NJ, NUP, NF, NN veya NNU tipi
- Taşınacak radyal yük miktarı
- Eksenel konumlandırma ihtiyacı
- Milin ısıl genleşme hareketi
- Normal ve maksimum çalışma devri
- Tek sıralı veya çift sıralı yapı
- Normal, C3 veya farklı iç boşluk sınıfı
- Kafes malzemesi ve rulman ek kodları
- Mil ve yatak yuvasının geçme toleransları
- Yağlama yöntemi ve çalışma sıcaklığı
Silindirik masuralı rulmanlarda tip seçimi yalnızca ölçülere göre
yapılmamalıdır. Bileziklerdeki flanşların konumu, rulmanın eksenel
hareket sağlayıp sağlamadığını ve hangi yöndeki eksenel yükleri
taşıyabileceğini belirler.
Aradığınız silindirik masuralı rulmanın tam kodunu, ölçülerini veya
kullanılacağı makinenin bilgilerini bize ileterek uygun ürün seçenekleri
hakkında teknik destek alabilirsiniz.
Silindirik masuralı rulmanlar, yuvarlanma elemanı olarak silindir
biçimli makaraların kullanıldığı rulmanlardır. Makaraların yuvarlanma
yollarıyla geniş bir hat boyunca temas etmesi, yükün daha geniş bir
yüzeye dağılmasına yardımcı olur.
Bu yapı sayesinde silindirik masuralı rulmanlar, benzer ölçülerdeki
birçok bilyalı rulmana göre daha yüksek radyal yükleri taşıyabilir.
Yüksek rijitlikleri nedeniyle milin yük altında mümkün olduğunca az
esnemesinin istendiği sistemlerde tercih edilirler.
Silindirik makaralı rulmanların yapısı, tipleri ve kullanım alanları
hakkında ayrıntılı bilgi için
Silindirik Makaralı Rulmanlar Nedir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Nasıl Çalışır?
Mil döndüğünde rulmanın iç bileziği de mil ile birlikte hareket eder.
İç ve dış bilezikler arasında bulunan silindirik makaralar yuvarlanma
yolları üzerinde dönerek yükün taşınmasını sağlar.
Silindir biçimli makaralar, bilyalara göre daha geniş bir temas alanına
sahiptir. Bu nedenle rulman ağır radyal yükler altında daha yüksek
rijitlik sağlayabilir.
Rulmanın eksenel davranışı bileziklerdeki flanşların konumuna bağlıdır.
Bazı tipler milin yatak içerisinde eksenel yönde hareket etmesine izin
verirken bazı tipler mili tek veya çift yönde konumlandırabilir.
Silindirik Masuralı Rulmanların Avantajları
- Çok yüksek radyal yük kapasitesi sağlayabilir.
- Yüksek rijitliğe sahiptir.
- Uygun tasarımlarda yüksek devirlerde çalışabilir.
- Isıl genleşmeyi karşılayan serbest yataklama tipleri bulunur.
- İç ve dış bilezikleri ayrılabilen modelleri vardır.
- Montaj ve sökme işlemleri kolaylaştırılabilir.
- Tek ve çift sıralı seçenekleri bulunur.
- Farklı iç boşluk ve kafes seçenekleriyle üretilebilir.
- Ağır sanayi koşullarına uygun modelleri vardır.
- Hassas tezgâh uygulamaları için yüksek hassasiyetli tipleri bulunur.
Silindirik Masuralı Rulmanlar Nerelerde Kullanılır?
- Büyük elektrik motorları
- Jeneratörler
- Endüstriyel redüktörler
- Kompresörler
- Takım tezgâhları ve spindle sistemleri
- Çelik fabrikaları ve hadde makineleri
- Kağıt ve tekstil makineleri
- Madencilik ekipmanları
- Kırıcı ve eleme makineleri
- Pompa ve türbin sistemleri
- Demir yolu uygulamaları
- Rüzgâr türbinleri
- Endüstriyel fanlar
- Ağır hizmet tipi transmisyon sistemleri
Elektrik motorlarındaki rulman seçimi hakkında daha fazla bilgi için
Elektrik Motoru Rulmanları
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Redüktör uygulamalarında kullanılan rulmanlar için
Redüktör Rulmanları
yazımızdan yararlanabilirsiniz.
Kompresörlerdeki yük ve devir şartları hakkında bilgi için
Kompresör Rulmanları
rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Tipleri
Rulman tipi
Flanş yapısı
Eksenel davranış
Genel kullanım amacı
NU
Dış bilezikte iki flanş
İki yönde eksenel hareket sağlar
Serbest yataklama ve ısıl genleşme
N
İç bilezikte iki flanş
İki yönde eksenel hareket sağlar
Serbest yataklama
NJ
Dış bilezikte iki, iç bilezikte bir flanş
Tek yönde eksenel konumlandırma
Radyal yük ve sınırlı eksenel yük
NUP
İki yönlü eksenel kılavuzlama
Her iki yönde sınırlı eksenel yük
Sabit yataklama tarafı
NF
İç bilezikte iki, dış bilezikte bir flanş
Tek yönde eksenel konumlandırma
Belirli yönde eksenel yük taşıma
NN
Çift sıralı iç bilezik flanşlı yapı
Tasarıma bağlı
Yüksek radyal yük ve hassasiyet
NNU
Çift sıralı dış bilezik flanşlı yapı
Eksenel hareket sağlayabilir
Yüksek yük ve rijitlik
NU Tipi Silindirik Masuralı Rulmanlar
NU tipi rulmanlarda dış bilezik üzerinde iki sabit flanş bulunur.
İç bilezikte flanş bulunmadığı için iç bilezik, makara grubu içerisinde
iki yönde eksenel olarak hareket edebilir.
Bu özellik NU rulmanları, milin sıcaklık değişimi nedeniyle uzayıp
kısalabildiği sistemlerde serbest yataklama tarafı için uygun hale getirir.
Elektrik motorları, jeneratörler ve redüktörlerde yaygın olarak kullanılır.
NU tipi rulmanlar temel olarak yüksek radyal yük taşır. Standart yapıları
önemli eksenel yükleri taşımak için kullanılmamalıdır.
N Tipi Silindirik Masuralı Rulmanlar
N tipi rulmanlarda iki flanş iç bilezik üzerinde bulunur. Dış bilezikte
flanş bulunmadığı için dış bilezik, makara grubu üzerinde eksenel yönde
hareket edebilir.
NU tipi gibi N tipi de milin veya yatak yuvasının ısıl genleşmesini
karşılayan serbest yataklama uygulamalarında kullanılabilir.
NU ve N tipleri benzer eksenel hareket özelliği sunsa da ayrılabilir
bileziğin iç veya dış tarafta olması montaj tasarımını etkiler.
NJ Tipi Silindirik Masuralı Rulmanlar
NJ tipi rulmanlarda dış bilezikte iki, iç bilezikte ise bir flanş
bulunur. Bu yapı rulmanın yüksek radyal yüklerin yanında tek yöndeki
sınırlı eksenel yükleri de taşımasına yardımcı olur.
NJ rulmanlar mili tek yönde eksenel olarak konumlandırabilir. Ters
yöndeki konumlandırma için ikinci bir rulman veya uygun bir HJ açı
bileziği kullanılabilir.
Eksenel yük kapasitesi sınırlıdır ve sürekli yüksek eksenel kuvvetler
için açısal temaslı veya konik makaralı rulmanlar değerlendirilmelidir.
NUP Tipi Silindirik Masuralı Rulmanlar
NUP tipi rulmanlarda dış bilezikte iki sabit flanş, iç bilezikte bir
sabit flanş ve bir ayrılabilir flanş bileziği bulunur.
Bu yapı rulmanın mili her iki yönde eksenel olarak konumlandırmasına
imkân verir. NUP rulmanlar sabit yataklama tarafında yüksek radyal yük
ile birlikte iki yöndeki sınırlı eksenel yüklerin bulunduğu sistemlerde
kullanılabilir.
Ayrılabilir flanş bileziğinin montaj sırasında doğru yönde ve doğru
bilezikle kullanılması gerekir.
NF Tipi Silindirik Masuralı Rulmanlar
NF tipi rulmanlarda iç bilezik üzerinde iki, dış bilezikte ise bir
flanş bulunur. Bu yapı NJ tipinin tersine benzer bir eksenel kılavuzlama
sağlar.
Rulman yüksek radyal yüklerin yanında tek yöndeki sınırlı eksenel
kuvvetleri taşıyabilir. NF tipi her üreticinin ürün programında aynı
yaygınlıkta bulunmayabilir.
Çift Sıralı NN ve NNU Rulmanlar
NN ve NNU serileri iki sıra silindirik makara içerir. İki sıra makara
kullanılması, tek sıralı modellere göre daha yüksek radyal yük kapasitesi
ve rijitlik sağlayabilir.
NN tipi rulmanlarda makaraları yönlendiren flanşlar çoğunlukla iç
bilezikte, NNU tipinde ise dış bilezikte bulunur. Kesin yapı ve kod
anlamı üretici kataloğundan kontrol edilmelidir.
Çift sıralı silindirik masuralı rulmanlar; takım tezgâhı iş milleri,
hadde sistemleri, büyük redüktörler ve hassas dönme gerektiren ağır
yük uygulamalarında kullanılabilir.
Tek Sıralı ve Çift Sıralı Silindirik Masuralı Rulman Farkı
Özellik
Tek sıralı rulman
Çift sıralı rulman
Makara sırası
Bir sıra
İki sıra
Radyal yük kapasitesi
Yüksek
Daha yüksek
Rijitlik
Yüksek
Çok yüksek
Montaj genişliği
Daha dar
Daha geniş
Genel kullanım
Motor, redüktör ve genel sanayi
Takım tezgâhı ve ağır hizmet
Silindirik Masuralı Rulman Hangi Yükleri Taşır?
Silindirik masuralı rulmanların temel görevi yüksek radyal yükleri
taşımaktır. Geniş temas alanı, yükün makaralar boyunca dağıtılmasına
yardımcı olur.
NU ve N tipleri eksenel yük taşımaktan çok milin eksenel hareketine
izin vermek amacıyla kullanılır. NJ, NUP ve NF tipleri ise flanş
yapılarına bağlı olarak sınırlı eksenel yükleri taşıyabilir.
Radyal kuvvetlerin özelliklerini öğrenmek için
Radyal Yük Nedir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Radyal ve eksenel kuvvetlerin birlikte bulunduğu sistemler için
Kombine Yük Nedir?
yazımızdan yararlanabilirsiniz.
Silindirik Masuralı ve Konik Masuralı Rulman Farkı
Özellik
Silindirik masuralı rulman
Konik masuralı rulman
Makara şekli
Silindirik
Konik
Temel yük
Çok yüksek radyal yük
Radyal ve eksenel kombine yük
Devir kapasitesi
Genellikle daha yüksek
Yük ve ayara bağlıdır
Isıl genleşme
NU ve N tipleri avantaj sağlar
Karşılıklı yataklamayla çözülür
Boşluk ayarı
İç boşluk sınıfıyla belirlenir
Montaj sırasında ayarlanabilir
Genel kullanım
Motor, jeneratör ve ağır makine
Tekerlek, diferansiyel ve şanzıman
Ayrıntılı karşılaştırma için
Silindirik Makaralı Rulman ile Konik Makaralı Rulman Arasındaki Farklar
başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı ve Oynak Masuralı Rulman Farkı
Özellik
Silindirik masuralı rulman
Oynak masuralı rulman
Makara yapısı
Silindirik
Fıçı biçimli
Radyal yük kapasitesi
Çok yüksek
Çok yüksek
Eksenel yük kapasitesi
Tipine göre sınırlı
İki yönde yüksek olabilir
Hizalama toleransı
Düşük
Yüksek
Devir kapasitesi
Genellikle daha yüksek
Genellikle daha düşük
Genel kullanım
Hassas ve yüksek devirli sistemler
Ağır yük ve hizalama hatası bulunan sistemler
İki rulman türünün ayrıntılı farkları için
Oynak Makaralı Rulman ile Silindirik Makaralı Rulman Arasındaki Farklar
yazımızı inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulmanlarda İç Boşluk
İç boşluk, iç ve dış bileziklerin birbirlerine göre hareket miktarını
ifade eder. Silindirik masuralı rulmanlar normal boşluğun yanında C3,
C4 ve farklı özel boşluk sınıflarında üretilebilir.
Sıkı geçme ve yüksek çalışma sıcaklığı rulmanın çalışma boşluğunu
azaltabilir. Bu nedenle ağır yük, yüksek sıcaklık veya büyük mil çapı
bulunan uygulamalarda artırılmış boşluk gerekebilir.
Gereğinden fazla boşluk ise makaraların düzensiz yüklenmesine, ses ve
titreşime neden olabilir. Boşluk sınıfı makine üreticisinin tavsiyesine
göre belirlenmelidir.
C3 boşluğun ne anlama geldiğini öğrenmek için
C3 Boşluklu Rulman Nedir?
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Kodları
Rulman kodunun başındaki NU, N, NJ, NUP, NF, NN veya NNU harfleri
rulmanın iç tasarımını ve flanş yapısını belirtir.
Temel kodun ardından gelen C3, C4, M, MA, E, EC, P5 veya benzeri
ekler; iç boşluk, kafes, güçlendirilmiş iç tasarım veya hassasiyet
sınıfı hakkında bilgi verebilir.
Kodların anlamı üreticiler arasında farklılık gösterebilir. Bu nedenle
rulman üzerindeki bütün harf ve rakamlar birlikte değerlendirilmelidir.
Genel kodlama sistemi için
Rulman Kodları Nasıl Okunur?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Ölçüsü Nasıl Belirlenir?
- Rulmanın iç çapını ölçün.
- Dış çapını belirleyin.
- Toplam genişliğini kontrol edin.
- NU, N, NJ, NUP veya diğer tipini belirleyin.
- Tek veya çift sıralı yapıyı kontrol edin.
- İç ve dış bilezik flanşlarını inceleyin.
- Varsa C3, C4, M, E ve diğer ek kodları kaydedin.
- Ölçüleri üretici kataloğuyla karşılaştırın.
Rulman ölçülerinin doğru okunması için
Rulman Ölçüleri Nasıl Okunur?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Önemli: Aynı iç çapa sahip NU, NJ veya NUP rulmanlar
aynı görevi yapmayabilir. Flanş yapısı ve eksenel davranış mutlaka
kontrol edilmelidir.
Silindirik Masuralı Rulman Nasıl Seçilir?
- Radyal yük miktarını belirleyin.
- Eksenel yük ve mil konumlandırma ihtiyacını değerlendirin.
- Isıl genleşme için serbest yataklama gerekip gerekmediğini kontrol edin.
- Uygun NU, N, NJ, NUP, NF, NN veya NNU tipini seçin.
- Makinenin normal ve maksimum çalışma devrini belirleyin.
- Tek veya çift sıralı rulman ihtiyacını değerlendirin.
- Uygun iç boşluk ve hassasiyet sınıfını belirleyin.
- Mil ve yuva geçme toleranslarını kontrol edin.
- Yağlama yöntemi ve çalışma sıcaklığını değerlendirin.
- Üretici kataloglarındaki yük ve devir değerlerini karşılaştırın.
Genel rulman seçimi hakkında bilgi için
Rulman Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulmanların Montajı
- Mil, yatak yuvası ve rulman parçaları temizlenmelidir.
- İç ve dış bilezikler uygun geçme toleranslarıyla monte edilmelidir.
- Montaj kuvveti sıkı geçen bileziğe uygulanmalıdır.
- Kuvvet makaralar üzerinden aktarılmamalıdır.
- Rulmana doğrudan çekiçle vurulmamalıdır.
- Ayrılabilir bilezikler farklı rulmanlarla karıştırılmamalıdır.
- Büyük rulmanlarda kontrollü ısıtma kullanılmalıdır.
- Flanş ve makara grubu montaj sırasında zarar görmemelidir.
- Montaj sonrası iç boşluk ve dönme direnci kontrol edilmelidir.
- İlk çalıştırmada sıcaklık, ses ve titreşim takip edilmelidir.
Doğru montaj yöntemleri için
Rulman Montajı Nasıl Yapılır?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Büyük rulmanların kontrollü ısıtılması hakkında bilgi için
İndüksiyonlu Rulman Isıtıcı Nasıl Çalışır?
yazımızdan yararlanabilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulmanlarda Yağlama
Silindirik masuralı rulmanlar gres veya yağ ile yağlanabilir.
Yağlama yöntemi; yük, devir, çalışma sıcaklığı ve makinenin yapısına
göre seçilmelidir.
Orta devirli uygulamalarda uygun kıvamda rulman gresi kullanılabilir.
Yüksek devir, yüksek sıcaklık veya sürekli çalışma bulunan sistemlerde
yağ banyosu, sirkülasyonlu yağ veya yağ-hava sistemi tercih edilebilir.
Fazla gres çalışma sıcaklığını yükseltebilir. Yetersiz veya uygun
olmayan viskozitedeki yağlayıcı ise makara ve yuvarlanma yollarında
yüzey hasarına neden olabilir.
Uygun yağlayıcı seçimi için
Rulman Gresi Nasıl Seçilir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Neden Isınır?
- Uygun olmayan iç boşluk seçimi
- Aşırı sıkı mil veya yuva geçmesi
- Milin ısıl genleşmesinin engellenmesi
- Yanlış NU, NJ veya NUP tipi kullanılması
- Rulmanın kapasitesinin üzerinde yüklenmesi
- Çalışma devrinin sınır değeri aşması
- Fazla veya yetersiz yağlama
- Uygun olmayan yağlayıcı viskozitesi
- Mil ve yatak yuvasının hizasız olması
- Makara, kafes veya yuvarlanma yolu hasarı
Sıcaklık artışının diğer nedenleri için
Rulman Neden Isınır?
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Neden Ses Yapar?
- Fazla veya yetersiz çalışma boşluğu
- Makara ve yuvarlanma yollarında yüzey hasarı
- Kirlenmiş veya özelliğini kaybetmiş yağlayıcı
- Kafes hasarı
- Mil veya yuva toleranslarının uygun olmaması
- Mil eğriliği ve balans bozukluğu
- Rulmanın yanlış eksenel konumlandırılması
- Aşırı radyal veya darbe yükü
- Rulman parçalarının karıştırılması
- Rulmanın kullanım ömrünü tamamlaması
Ses ve titreşim nedenleri hakkında daha fazla bilgi için
Rulman Neden Ses Yapar?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Silindirik Masuralı Rulman Seçiminde Sık Yapılan Hatalar
- NU, N, NJ ve NUP tiplerinin aynı kabul edilmesi
- Yalnızca rulmanın iç çapına göre seçim yapılması
- Isıl genleşme ihtiyacının göz ardı edilmesi
- NU tipi rulmanın yüksek eksenel yük taşıyacağının düşünülmesi
- C3 boşluklu rulmanın her uygulamada daha iyi olduğunun sanılması
- Tek ve çift sıralı rulmanların karıştırılması
- Kafes ve hassasiyet eklerinin dikkate alınmaması
- Montaj kuvvetinin makaralar üzerinden aktarılması
- Yağlayıcı viskozitesinin yük ve devre göre seçilmemesi
- İlk çalıştırmada sıcaklık ve titreşim kontrolü yapılmaması
Makparsan Silindirik Masuralı Rulman Çözümleri
Makparsan olarak elektrik motorları, jeneratörler, redüktörler,
kompresörler, takım tezgâhları ve farklı ağır sanayi uygulamaları
için silindirik masuralı rulman çözümleri sunuyoruz.
Elinizdeki rulmanın tam kodunu, iç çap, dış çap ve genişlik ölçülerini
veya kullanılacağı makinenin bilgilerini paylaşarak ihtiyacınıza uygun
ürün seçenekleri hakkında teknik destek alabilirsiniz.
Doğru Silindirik Masuralı Rulmanı Birlikte Belirleyelim
Rulman kodunu veya ölçülerini bize gönderin; NU, N, NJ, NUP, NF,
NN ve NNU serisi seçeneklerini uygulamanızın yük, devir, eksenel
konumlandırma ve montaj şartlarına göre birlikte değerlendirelim.