Çift sıralı bilyalı alın rulmanları, mil ekseni
doğrultusunda her iki yönden gelen eksenel yükleri taşımak amacıyla
tasarlanmış rulman çeşitleridir. İki ayrı bilya sırası ve bunları
yönlendiren bileziklerden oluşan yapıları sayesinde mili iki yönde
eksenel olarak konumlandırabilirler.
Pompa, redüktör, takım tezgâhı, döner tabla, vidalı mil ve çeşitli
endüstriyel aktarma sistemlerinde kullanılan çift yönlü bilyalı alın
rulmanları; düşük sürtünme ve hassas eksenel yataklama gereken
uygulamalarda tercih edilir.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?
- Mil çapı ve rulmanın toplam ölçüleri
- 52200, 52300, 52400, 54200, 54300 veya 54400 serisi
- Her iki yönde oluşan eksenel yük miktarı
- Normal ve maksimum çalışma devri
- Düz veya küresel yatak bileziği yapısı
- U tipi oturma rondelasına ihtiyaç olup olmadığı
- Mil ve gövde bileziklerinin doğru montaj yönü
- Çalışma sıcaklığı ve yağlama yöntemi
- Mil ve yatak yüzeylerinin eksen kaçıklığı
- Makine üreticisinin önerdiği rulman kodu
Çift sıralı bilyalı alın rulmanları esas olarak eksenel yükler için
tasarlanmıştır. Bu nedenle uygulamada yüksek radyal yük bulunuyorsa
radyal yükü taşıyacak ayrı bir rulmanla birlikte kullanılmaları gerekir.
Aradığınız çift sıralı bilyalı alın rulmanının kodunu, ölçülerini veya
kullanılacağı makinenin bilgilerini bize ileterek uygun ürün seçenekleri
hakkında teknik destek alabilirsiniz.
Çift sıralı bilyalı alın rulmanları, mil doğrultusunda iki yönden
gelebilecek eksenel kuvvetleri taşımak için tasarlanmış rulmanlardır.
Çift yönlü eksenel bilyalı rulman veya çift etkili bilyalı eksenel
rulman olarak da adlandırılabilirler.
Yapılarında bir mil bileziği, iki gövde bileziği ve iki ayrı bilya-kafes
grubu bulunur. Mil bileziği mile bağlanırken iki gövde bileziği yatak
veya makine gövdesi tarafında konumlandırılır.
Bir yönden gelen eksenel yük birinci bilya sırası tarafından taşınırken
ters yönden gelen yük ikinci bilya sırası tarafından karşılanır. Böylece
mil, her iki eksenel yönde de yataklanabilir.
Eksenel rulmanların genel yapısı, çalışma prensibi ve kullanım alanları
hakkında ayrıntılı bilgi için
Eksenel Bilyalı Rulmanlar Nedir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Nasıl Çalışır?
Mil döndüğünde mile bağlı olan orta bilezik de mil ile birlikte döner.
Bileziğin iki tarafında bulunan bilyalar, mil ve gövde bilezikleri
üzerindeki yuvarlanma yollarında hareket eder.
Bilyaların yuvarlanması, kayan yüzeylere göre sürtünmenin azaltılmasına
yardımcı olur. Bir yönde oluşan eksenel kuvvet rulmanın bir tarafındaki
bilya sırasına aktarılırken ters yöndeki kuvvet diğer bilya sırası
tarafından karşılanır.
Çift sıralı bilyalı alın rulmanlarında yükün yön değiştirmesi sırasında
rulmanın doğru biçimde yataklanmış olması önemlidir. Bileziklerin yanlış
yönde veya hatalı boşlukla monte edilmesi sıcaklık, ses ve aşınma
oluşmasına neden olabilir.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanlarının Özellikleri
- Her iki yöndeki eksenel yükleri taşıyabilir.
- İki ayrı bilya ve kafes grubuna sahiptir.
- Mili iki yönde eksenel olarak konumlandırabilir.
- Düşük ve orta devirli sistemlerde kullanılabilir.
- Düşük sürtünmeli bir çalışma sağlayabilir.
- Ayrılabilir parçalı yapısı montajı kolaylaştırabilir.
- Farklı çap ve yük kapasitelerinde üretilebilir.
- Düz ve küresel yatak bilezikli modelleri bulunabilir.
- U tipi oturma rondelasıyla kullanılabilen seçenekleri vardır.
- Esas olarak eksenel yük taşımak için tasarlanmıştır.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanları Nerelerde Kullanılır?
Çift yönlü eksenel kuvvetlerin oluştuğu ve milin iki yönde
konumlandırılması gereken çeşitli makine ve ekipmanlarda kullanılabilirler.
- Endüstriyel pompalar
- Dikey pompalar
- Redüktörler
- Takım tezgâhları
- Vidalı mil sistemleri
- Döner tablalar
- Matkap ve delme makineleri
- Pres sistemleri
- Vana ve aktüatör mekanizmaları
- Vinç ve kaldırma mekanizmaları
- Endüstriyel transmisyon sistemleri
- Hassas konumlandırma ekipmanları
- Tekstil makineleri
- Paketleme ve otomasyon makineleri
Pompalarda kullanılan rulmanların seçim kriterleri hakkında daha fazla
bilgi için
Pompa Rulmanları
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Redüktör uygulamalarındaki yük ve rulman seçimi hakkında bilgi için
Redüktör Rulmanları
yazımıza göz atabilirsiniz.
Çift Sıralı Alın Rulmanları Hangi Yükleri Taşır?
Çift sıralı bilyalı alın rulmanlarının temel görevi, mil ekseni
doğrultusunda oluşan çift yönlü eksenel yükleri taşımaktır. Kuvvetin
yönüne göre rulmanın bir tarafındaki bilya grubu devreye girer.
Bu rulmanlar genel olarak radyal yük taşımak için uygun değildir.
Uygulamada eksenel kuvvetin yanında radyal kuvvet de bulunuyorsa
radyal yükü taşıyacak sabit bilyalı, silindirik makaralı veya başka
uygun bir radyal rulman kullanılmalıdır.
Mil doğrultusunda oluşan kuvvetlerin özelliklerini öğrenmek için
Eksenel Aksiyel Yük Nedir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Rulmana aynı anda hem radyal hem de eksenel kuvvet etki ediyorsa
Kombine Yük Nedir?
yazımızdan yararlanabilirsiniz.
Tek Sıralı ve Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Arasındaki Fark
Tek sıralı ve çift sıralı bilyalı alın rulmanları arasındaki temel
fark, taşıyabildikleri eksenel yük yönüdür.
Özellik
Tek sıralı bilyalı alın rulmanı
Çift sıralı bilyalı alın rulmanı
Eksenel yük yönü
Yalnızca tek yönde
Her iki yönde
Bilya sırası
Bir sıra
İki sıra
Mil bileziği
Bir adet
Ortak orta mil bileziği
Gövde bileziği
Bir adet
İki adet
Montaj genişliği
Daha dar
Daha geniş
Genel kullanım
Tek yönlü eksenel kuvvet
Yön değiştiren eksenel kuvvet
Kuvvet yalnızca tek bir yönden geliyorsa tek sıralı model yeterli
olabilir. Yük yön değiştiriyorsa veya mil her iki yönde sabitlenmek
isteniyorsa çift sıralı model değerlendirilmelidir.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Serileri
Çift sıralı bilyalı alın rulmanları farklı dış çap, toplam genişlik
ve yük kapasitesine sahip çeşitli seri gruplarında üretilir.
Seri
Genel yapı
Öne çıkan özellik
Genel kullanım
52200 Serisi
Daha hafif ve kompakt
Dar montaj alanı ve düşük ağırlık
Düşük ve orta eksenel yükler
52300 Serisi
Orta kesitli
Ölçü ve yük kapasitesi arasında denge
Genel endüstriyel uygulamalar
52400 Serisi
Daha geniş ve güçlü
Daha yüksek eksenel yük kapasitesi
Ağır hizmet tipi sistemler
54200 Serisi
Küresel yatak bileziğine uygun
Hizalama farklılıklarına karşı uyarlanabilir yapı
Oturma yüzeyinin hassas olmadığı sistemler
54300 Serisi
Orta yük kapasiteli küresel tip
Daha güçlü kesit
Endüstriyel aktarma sistemleri
54400 Serisi
Geniş ve yüksek kapasiteli küresel tip
Yüksek eksenel taşıma kapasitesi
Ağır yük ve büyük ölçülü uygulamalar
Aynı mil çapına sahip farklı serilerin dış çapları, toplam genişlikleri
ve yük kapasiteleri farklı olabilir. Bu nedenle seri değişimi yapılmadan
önce üretici katalog değerleri kontrol edilmelidir.
52200 Serisi Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanları
52200 serisi, çift sıralı bilyalı alın rulmanları içinde daha kompakt
kesite sahip serilerden biridir. Montaj alanının sınırlı olduğu ve
eksenel yüklerin düşük veya orta seviyede bulunduğu uygulamalarda
kullanılabilir.
Daha küçük dış çap ve genişlik avantajı sağlamasına karşılık yük
kapasitesi 52300 ve 52400 serilerine göre daha sınırlı olabilir.
Seçim sırasında dinamik ve statik eksenel yük değerleri kontrol
edilmelidir.
52300 Serisi Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanları
52300 serisi, kompakt yapı ile eksenel yük kapasitesi arasında dengeli
bir çözüm sunar. Pompa, redüktör, pres ve genel makine uygulamalarında
karşılaşılabilen yaygın çift yönlü eksenel rulman serilerindendir.
52200 serisine göre daha geniş bir kesite sahip olması, daha büyük
bilyaların ve daha güçlü bileziklerin kullanılmasına imkân verebilir.
52400 Serisi Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanları
52400 serisi rulmanlar, çift sıralı bilyalı alın rulmanları arasında
daha geniş ve güçlü yapıya sahip serilerden biridir. Yüksek eksenel
kuvvetlerin oluştuğu ağır hizmet tipi sistemlerde tercih edilebilir.
Daha yüksek yük kapasitesinin yanında daha büyük montaj alanına ihtiyaç
duyar. Mil çapı aynı olsa bile daha hafif serilerin yerine doğrudan
kullanılamayabilir.
54200, 54300 ve 54400 Serisi Rulmanlar
54200, 54300 ve 54400 serisi çift sıralı bilyalı alın rulmanlarında
yatak bileziklerinin oturma yüzeyi küresel biçimde üretilebilir.
Bu modeller, uygun U tipi küresel oturma rondelalarıyla birlikte
kullanılabilir.
Küresel oturma yüzeyi, montaj yüzeyleri arasındaki küçük açısal
farklılıkların dengelenmesine yardımcı olabilir. Ancak bu özellik
hatalı mil hizalamasını veya ciddi gövde bozukluklarını tamamen
ortadan kaldırmaz.
Seri
Yaklaşık karşılığı
Genel özellik
54200
52200 serisinin küresel yatak bilezikli tipi
Daha kompakt yapı
54300
52300 serisinin küresel yatak bilezikli tipi
Orta yük kapasitesi
54400
52400 serisinin küresel yatak bilezikli tipi
Daha yüksek yük kapasitesi
U Tipi Oturma Rondelası Nedir?
U tipi oturma rondelası, küresel yatak bileziğine sahip eksenel
rulmanların düz bir gövde yüzeyine yerleştirilmesine yardımcı olan
özel bir destek bileşenidir.
Örneğin 542, 543 ve 544 serisi rulman kodlarının yanında U ekiyle
belirtilen oturma rondelaları kullanılabilir. Rulman ile rondelanın
ölçü ve seri bakımından birbiriyle uyumlu olması gerekir.
U tipi rondela, rulmanın temel bir parçası olarak düşünülebilse de
bazı üreticilerde ayrı ürün olarak tedarik edilebilir. Sipariş sırasında
rondelanın rulmanla birlikte gelip gelmediği kontrol edilmelidir.
Düz ve Küresel Yatak Bileziği Arasındaki Fark
Özellik
Düz yatak bileziği
Küresel yatak bileziği
Oturma yüzeyi
Düz
Küresel
Seri örnekleri
52200, 52300, 52400
54200, 54300, 54400
Montaj yüzeyi ihtiyacı
Düz ve hassas yüzey
U tipi rondelayla uyarlanabilir
Hizalama toleransı
Daha sınırlı
Küçük açısal farklılıklara daha uyumlu
Ek parça
Genellikle gerekmez
U tipi oturma rondelası gerekebilir
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Radyal Yük Taşır mı?
Çift sıralı bilyalı alın rulmanları esas olarak eksenel yük taşımak
üzere tasarlanmıştır. Yuvarlanma yollarının ve bilyaların yerleşimi
radyal kuvvetleri taşımaya uygun değildir.
Radyal kuvvetin çift sıralı alın rulmanına aktarılması; bilyaların
yuvarlanma yollarında uygun olmayan şekilde çalışmasına, kafes hasarına,
aşırı sıcaklığa ve erken rulman arızasına yol açabilir.
Uygulamada radyal yük bulunuyorsa bu yük için ayrı bir radyal rulman
kullanılmalıdır. Radyal kuvvetin ne anlama geldiğini öğrenmek için
Radyal Yük Nedir?
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanlarında Devir Sınırı
Eksenel bilyalı rulmanlar yüksek dönme hızlarından çok eksenel yük
taşıma kapasitesine odaklanan bir yapıya sahiptir. Devir yükseldiğinde
bilyalar üzerinde merkezkaç kuvvetleri ve kafes yükleri artabilir.
Ulaşılabilecek maksimum devir; rulmanın ölçüsüne, kafes yapısına,
eksenel yük miktarına, yağlama yöntemine ve çalışma sıcaklığına bağlıdır.
Büyük ölçülü ve ağır yük serilerinin sınır devri daha düşük olabilir.
Seçim sırasında yalnızca makinenin normal devri değil, kalkış ve geçici
çalışma koşullarındaki maksimum devir de değerlendirilmelidir.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Nasıl Seçilir?
- Mil çapını ve montaj alanını belirleyin.
- Her iki yönde oluşan eksenel kuvvetleri hesaplayın.
- Makinenin normal ve maksimum devrini öğrenin.
- Uygun 52200, 52300 veya 52400 serisini seçin.
- Düz veya küresel yatak bileziği ihtiyacını belirleyin.
- U tipi oturma rondelası gerekip gerekmediğini kontrol edin.
- Radyal yük bulunuyorsa ayrı bir radyal rulman seçin.
- Dinamik ve statik eksenel yük kapasitesini karşılaştırın.
- Yağlama yöntemini ve çalışma sıcaklığını değerlendirin.
- Üretici katalog ve montaj talimatlarını kontrol edin.
Genel rulman seçim kriterleri hakkında daha fazla bilgi için
Bilyalı Rulman ile Makaralı Rulman Arasında Nasıl Seçim Yapılır?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Rulman Kodları Nasıl Okunur?
Çift sıralı bilyalı alın rulmanlarında temel kod rulmanın seri ve
delik ölçüsü hakkında bilgi verir. Örneğin 522, 523 ve 524 başlangıçları
rulmanın düz yatak bilezikli çift yönlü eksenel serisini belirtir.
542, 543 ve 544 başlangıçları ise küresel oturma yüzeyine sahip
karşılıkları ifade edebilir. Kodun yanında bulunan U eki, uyumlu
küresel oturma rondelasını gösterebilir.
Aynı temel kod farklı üreticilerde kafes, hassasiyet veya iç tasarım
ekleriyle birlikte sunulabilir. Bu nedenle rulmanın üzerindeki bütün
harf ve rakamlar birlikte değerlendirilmelidir.
Kodlama sistemi hakkında ayrıntılı bilgi için
Rulman Kodları Nasıl Okunur?
yazımızdan yararlanabilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanlarının Montajı
Bu rulmanlar ayrılabilir yapıya sahip oldukları için bilezikler ve
bilya-kafes grupları ayrı ayrı monte edilebilir. Ancak parçaların
doğru sırada ve doğru yönde yerleştirilmesi gerekir.
- Mil ve yatak yüzeyleri temizlenmelidir.
- Mil bileziği mile uygun biçimde oturtulmalıdır.
- Gövde bilezikleri sabit yüzeylere yerleştirilmelidir.
- Bilya-kafes grupları doğru yönlerde monte edilmelidir.
- Bilezikler karıştırılmamalı veya ters çevrilmemelidir.
- Rulmana doğrudan çekiçle vurulmamalıdır.
- Montaj sırasında kuvvet bilyalar üzerinden aktarılmamalıdır.
- Küresel modellerde uygun U tipi rondela kullanılmalıdır.
- Montaj sonrası eksenel hareket ve dönme kontrol edilmelidir.
- İlk çalıştırmada sıcaklık, ses ve titreşim takip edilmelidir.
Rulmanların doğru ekipmanlarla takılması hakkında ayrıntılı bilgi için
Rulman Montajı Nasıl Yapılır?
başlıklı uygulama rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Kontrollü montaj ekipmanı seçimi için
Rulman Montaj Presi Nasıl Seçilir?
yazımıza göz atabilirsiniz.
Montajda Eksenel Boşluk ve Ön Yükleme
Çift sıralı bilyalı alın rulmanlarında çalışma boşluğunun doğru
ayarlanması önemlidir. Gereğinden fazla eksenel boşluk milin hareket
etmesine, titreşime ve konumlandırma hatasına neden olabilir.
Rulmanın aşırı sıkılması veya kontrolsüz ön yük uygulanması ise
sürtünmeyi ve çalışma sıcaklığını yükseltebilir. Bu durum bilya ve
yuvarlanma yollarında erken aşınmaya yol açabilir.
Ön yükleme yalnızca makine ve rulman üreticisinin verdiği değerlere
göre uygulanmalıdır. Genel bilgi için
Rulmanlarda Ön Yükleme Nedir?
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanlarında Yağlama
Çift sıralı bilyalı alın rulmanları uygulamaya göre gres veya yağ ile
yağlanabilir. Yağlayıcı seçimi yapılırken çalışma devri, yük, sıcaklık
ve çevresel koşullar dikkate alınmalıdır.
Düşük ve orta devirli sistemlerde uygun özellikte gres kullanılabilir.
Daha yüksek devir, yüksek sıcaklık veya sürekli çalışma bulunan
sistemlerde yağlama yöntemi değerlendirilebilir.
Fazla gres bilyaların dönme direncini artırarak sıcaklığın yükselmesine
neden olabilir. Yetersiz yağlama ise metal yüzeylerde aşınma ve
yuvarlanma yolu hasarı oluşturabilir.
Uygun yağlayıcı seçimi hakkında bilgi için
Rulman Gresi Nasıl Seçilir?
başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Neden Isınır?
- Rulmanın gereğinden fazla sıkılması
- Yanlış eksenel boşluk veya ön yükleme
- Mil ve gövde bileziklerinin karıştırılması
- Bilya-kafes grubunun ters monte edilmesi
- Rulmana radyal yük uygulanması
- Dinamik veya statik yük kapasitesinin aşılması
- Çalışma devrinin sınır değeri geçmesi
- Fazla veya yetersiz yağlama
- Mil ve yatak yüzeylerinin hizasız olması
- Kirlenme, korozyon veya yuvarlanma yolu hasarı
Rulman sıcaklık artışının diğer nedenlerini öğrenmek için
Rulman Neden Isınır?
başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Ses ve Titreşim Neden Oluşur?
Çift sıralı bilyalı alın rulmanlarında ses ve titreşim çoğunlukla
montaj, yağlama veya yükleme sorunlarından kaynaklanır.
- Yanlış montaj sırası
- Mil ve gövde bileziklerinin ters yerleştirilmesi
- Eksenel boşluğun fazla olması
- Kontrolsüz ön yük uygulanması
- Milin balanssız çalışması
- Oturma yüzeylerinin düzgün olmaması
- Bilya ve yuvarlanma yollarında hasar bulunması
- Yağlayıcı içerisine kir veya yabancı madde karışması
- Rulman kapasitesinin üzerinde yük uygulanması
- Uygun olmayan rulman serisinin seçilmesi
Arıza belirtileri hakkında daha fazla bilgi için
Rulman Neden Ses Yapar?
başlıklı rehberimize göz atabilirsiniz.
Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Seçiminde Sık Yapılan Hatalar
- Tek yönlü ve çift yönlü eksenel rulmanların karıştırılması
- Yalnızca mil çapına bakılarak ürün seçilmesi
- 52200, 52300 ve 52400 serilerinin aynı kabul edilmesi
- Rulmanın radyal yük taşıyabileceğinin düşünülmesi
- Düz ve küresel yatak bileziklerinin karıştırılması
- U tipi oturma rondelası ihtiyacının gözden kaçırılması
- Bileziklerin yanlış yönde monte edilmesi
- Çalışma devrinin kontrol edilmemesi
- Fazla gres kullanılması
- Rulmanın darbe uygulanarak monte edilmesi
- İlk çalıştırmada sıcaklık ve ses kontrolü yapılmaması
Makparsan Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanı Çözümleri
Makparsan olarak pompa, redüktör, takım tezgâhı, döner tabla, vidalı
mil ve farklı endüstriyel uygulamalar için çift sıralı bilyalı alın
rulmanı çözümleri sunuyoruz.
Elinizdeki rulmanın tam kodunu, iç çap, dış çap ve toplam genişlik
ölçülerini veya kullanılacağı makinenin bilgilerini paylaşarak
ihtiyacınıza uygun ürün seçenekleri hakkında destek alabilirsiniz.
Doğru Çift Sıralı Bilyalı Alın Rulmanını Birlikte Belirleyelim
Rulman kodunu veya ölçülerini bize gönderin; 52200, 52300, 52400,
54200, 54300 ve 54400 serisi seçeneklerini uygulamanızın eksenel yük,
devir ve montaj şartlarına göre birlikte değerlendirelim.