Rulman değişimi veya yeni bir rulman satın alma sürecinde en önemli adımlardan biri doğru ölçüyü belirlemektir. Yanlış ölçüde seçilen bir rulman, montaj sorunlarına, erken aşınmaya ve makinenin verimsiz çalışmasına neden olabilir.
Rulman ölçülerini okuyabilmek yalnızca ürün kodunu bilmekten ibaret değildir. İç çap, dış çap, genişlik ve rulman tipi birlikte değerlendirilmelidir.
Bu yazımızda rulman ölçülerinin nasıl okunduğunu, hangi ölçülerin önemli olduğunu ve doğru rulman seçiminde dikkat edilmesi gereken noktaları ele alıyoruz.
Her rulman belirli ölçülere göre üretilir ve çalışacağı mil ile yatak yuvasına tam uyum sağlaması gerekir.
Doğru ölçü seçimi sayesinde:
Sorunsuz montaj yapılır.
Rulman ömrü uzar.
Titreşim azalır.
Isınma problemleri önlenir.
Enerji verimliliği artar.
Rulman çeşitleri hakkında daha fazla bilgi için "Rulman Nedir? Çeşitleri ve Kullanım Alanları" başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Bir rulman üç temel ölçü ile tanımlanır.
İç çap, rulmanın mile oturan kısmının çapıdır.
Örneğin;
6205 kodlu rulmanın iç çapı 25 mm'dir.
Mil çapı ile rulmanın iç çapı aynı olmalıdır.
Dış çap, rulmanın yatak yuvasına oturan kısmıdır.
Örneğin;
6205 rulmanın dış çapı 52 mm'dir.
Yuva ölçüsü ile uyumlu olması gerekir.
Genişlik, rulmanın kalınlığını ifade eder.
6205 rulmanda genişlik 15 mm'dir.
Bu ölçü montaj sırasında büyük önem taşır.
6205 rulmanı örnek alalım.
| Ölçü | Değer |
|---|---|
| İç Çap | 25 mm |
| Dış Çap | 52 mm |
| Genişlik | 15 mm |
Bu nedenle teknik kataloglarda;
25 × 52 × 15 mm
şeklinde gösterilir.
Eski rulmanın kodu okunamıyorsa ölçüler manuel olarak belirlenebilir.
Bunun için:
Dijital kumpas
Mikrometre
kullanılması önerilir.
Ölçülmesi gereken üç nokta:
İç çap
Dış çap
Genişlik
Ölçümlerin hassas yapılması doğru rulman seçimi açısından önemlidir.
Bazı rulmanlarda son iki rakam iç çapı belirtir.
Örneğin;
| Kod | İç Çap |
|---|---|
| 04 | 20 mm |
| 05 | 25 mm |
| 06 | 30 mm |
| 07 | 35 mm |
| 08 | 40 mm |
| 09 | 45 mm |
| 10 | 50 mm |
Bu sistem birçok standart metrik rulmanda kullanılmaktadır.
Kodların anlamı hakkında ayrıntılı bilgi için "Rulman Kodları Ne Anlama Gelir?" başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Hayır.
Örneğin;
6205
yalnızca ölçüyü ifade etmez.
Aynı zamanda;
Rulman tipini
Seri numarasını
Tasarım özelliklerini
de belirtir.
Bu nedenle yalnızca ölçüye bakarak rulman seçmek doğru değildir.
Evet.
Örneğin;
25 × 52 × 15 mm ölçülerinde;
Sabit bilyalı rulman
Özel sızdırmazlıklı modeller
C3 boşluklu modeller
ZZ kapaklı modeller
2RS contalı modeller
bulunabilir.
Bu nedenle kodun tamamı dikkate alınmalıdır.
Doğru rulman seçimi için aşağıdaki bilgiler birlikte değerlendirilmelidir.
İç çap
Dış çap
Genişlik
Rulman tipi
Çalışma devri
Yük miktarı
Çalışma ortamı
İç boşluk sınıfı
Koruma tipi
"Hangi Rulmanı Seçmeliyim?" ve "Rulman Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler" başlıklı yazılarımız bu konuda size yardımcı olacaktır.
Yanlış ölçüde rulman kullanılması;
Milde boşluk oluşmasına
Aşırı sıkı geçmeye
Isınmaya
Gürültüye
Titreşime
Erken rulman arızasına
neden olabilir.
Bu nedenle montaj öncesinde ölçüler mutlaka kontrol edilmelidir.
Kullanıcıların en sık karıştırdığı konulardan biri de budur.
Örneğin;
6205 C3
ifadesinde;
6205 → Ölçü ve seri
C3 → İç boşluk sınıfıdır.
Yani C3 yeni bir ölçü değil, rulmanın çalışma boşluğunu ifade eder.
Bu konu hakkında ayrıntılı bilgi almak için "C3 Rulman Nedir? Ne Zaman Kullanılır?" başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.
Rulman ölçülerini doğru okuyabilmek, doğru rulman seçiminin ilk adımıdır. İç çap, dış çap ve genişlik gibi temel ölçüler mutlaka kontrol edilmeli; bunlara ek olarak rulman tipi, iç boşluk sınıfı ve sızdırmazlık özellikleri de değerlendirilmelidir.
Makparsan olarak NTN, Timken, Koyo, SKF, SNR, ORS ve diğer dünya markalarının rulmanlarını geniş stoklarımızla sunuyor, doğru rulman seçimi konusunda müşterilerimize teknik destek sağlıyoruz.
Rulman Nedir? Çeşitleri ve Kullanım Alanları
Rulman Kodları Ne Anlama Gelir?
Hangi Rulmanı Seçmeliyim?
Rulman Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
C3 Rulman Nedir? Ne Zaman Kullanılır?
ZZ ve 2RS Rulman Arasındaki Fark Nedir?
Rulman Montajı Nasıl Yapılır?
Orijinal Rulman Nasıl Anlaşılır?
