NTN rulmanların üzerinde yer alan harf ve rakam kombinasyonları, rulmanın ölçülerini, serisini, iç boşluğunu, sızdırmazlık tipini, kafes yapısını ve diğer teknik özelliklerini ifade eder. Bu kodların doğru okunması, bakım sırasında doğru yedek parçanın seçilmesi ve yeni projelerde uygun rulmanın belirlenmesi açısından büyük önem taşır.
İlk bakışta karmaşık görünen bu kodlar, aslında belirli bir standart mantıkla oluşturulur.
Bir NTN rulman kodu genellikle şu bölümlerden oluşur:
Rulman tipi
Seri numarası
Delik çapı kodu
Sızdırmazlık tipi
İç boşluk sınıfı
Kafes tipi
Tolerans sınıfı
Özel üretim kodları
Örneğin:
6205LLU/C3
Bu kod, rulmanın yalnızca ölçülerini değil birçok teknik özelliğini de açıklar.
Buradaki ilk dört rakam rulmanın temel özelliklerini ifade eder.
6 → Tek sıralı sabit bilyalı rulman
2 → Hafif seri
05 → Delik çapı kodu
05 kodu;
5 × 5 = 25 mm
olduğu için rulmanın iç çapı 25 mm'dir.
NTN'nin en çok kullanılan sızdırmazlık kodlarından biridir.
LLU;
her iki tarafta kauçuk conta bulunduğunu,
rulmanın fabrikada greslenmiş olduğunu,
toz ve suya karşı yüksek koruma sağladığını
ifade eder.
Elektrik motorları ve otomotiv uygulamalarında oldukça yaygın kullanılır.
C3 kodu rulmanın standarttan daha fazla iç boşluğa sahip olduğunu gösterir.
Bu tip rulmanlar;
elektrik motorları,
pompa sistemleri,
redüktörler,
yüksek sıcaklık uygulamaları
gibi alanlarda sıkça tercih edilir.
| Kod | Anlamı |
|---|---|
| ZZ | İki taraf metal kapak |
| Z | Tek taraf metal kapak |
| LLU | İki taraf temaslı kauçuk conta |
| LLH | Düşük sürtünmeli kauçuk conta |
| LLB | Temassız kauçuk conta |
| OPEN | Açık rulman |
Her uygulama için uygun sızdırmazlık tipi farklı olabilir.
| Kod | Açıklama |
| CN | Standart boşluk |
| C2 | Dar boşluk |
| C3 | Geniş boşluk |
| C4 | Çok geniş boşluk |
| C5 | Ekstra geniş boşluk |
İç boşluk seçimi çalışma sıcaklığı ve devir sayısına göre yapılmalıdır.
Yüksek hassasiyet gerektiren uygulamalarda aşağıdaki kodlar kullanılabilir.
| Kod | Hassasiyet |
| P0 | Standart |
| P6 | Yüksek |
| P5 | Hassas |
| P4 | Çok hassas |
| P2 | Ultra hassas |
Özellikle CNC spindle ve takım tezgâhlarında bu kodlar önem kazanır.
Bazı NTN rulmanlarında kafes tipi de kod üzerinde belirtilir.
Örneğin:
J → Pres çelik kafes
G → Poliamid kafes
M → Pirinç kafes
Her seri için kullanılan harfler farklılık gösterebilir. Kesin bilgi için ilgili NTN kataloglarına başvurulmalıdır.
Dış bilezikte segman kanalı ve segman bulunduğunu ifade eder.
Sadece segman kanalının bulunduğunu gösterir.
Elektrik motorları için optimize edilmiş iç boşluk sınıfıdır.
Yüksek sıcaklık gresi veya özel yağlama gibi fabrika çıkışlı özel uygulamaları ifade eden kod ailesidir. Hangi özelliği belirttiği, kodun devamındaki numaraya göre değişebilir.
Bazı makaralı rulmanlarda yağlama oluğu ve yağlama deliklerinin bulunduğunu gösterir.
Örnek:
6308ZZC3
Kodun anlamı şöyledir:
6 → Tek sıralı sabit bilyalı rulman
3 → Orta seri
08 → 40 mm iç çap
ZZ → İki taraf metal kapak
C3 → Geniş iç boşluk
Bu bilgiler sayesinde rulmanın teknik özellikleri hızlıca anlaşılabilir.
Yanlış kod seçimi aşağıdaki problemlere yol açabilir:
Yanlış ölçü
Yanlış sızdırmazlık
Erken rulman arızası
Yetersiz yağlama
Fazla ısınma
Gürültülü çalışma
Beklenenden kısa servis ömrü
Bu nedenle yalnızca ölçü değil, kodun tamamı dikkate alınmalıdır.
NTN rulman kodları, rulmanın tüm teknik özelliklerini tek bir kod dizisi içinde ifade eden sistematik bir yapıya sahiptir. Rulman tipi, seri, delik çapı, sızdırmazlık tipi, iç boşluk sınıfı ve diğer teknik özelliklerin doğru okunması; doğru ürün seçimi, güvenilir çalışma ve uzun servis ömrü açısından büyük önem taşır.
Özellikle bakım ve yedek parça süreçlerinde yalnızca temel ölçülere değil, LLU, ZZ, C3, CM, NR, W33 gibi ek kodlara da dikkat edilmesi, uygulamaya en uygun rulmanın seçilmesini sağlar.
Rulmanın tipi, ölçüsü, serisi, sızdırmazlık yapısı, iç boşluğu, hassasiyet sınıfı ve diğer teknik özelliklerini ifade eder.
LLU, rulmanın her iki tarafında temaslı kauçuk conta bulunduğunu gösterir. Bu yapı toz ve neme karşı yüksek koruma sağlar.
ZZ, rulmanın her iki tarafında metal koruma kapağı bulunduğunu ifade eder. Metal kapaklar sürtünmeyi düşük tutarken büyük partiküllere karşı koruma sağlar.
C3, rulmanın standarttan daha geniş iç boşluğa sahip olduğunu belirtir ve özellikle elektrik motorları ile yüksek sıcaklık uygulamalarında sıkça tercih edilir.
Temel ISO kod sistemi birçok üreticide ortaktır. Ancak LLU, LLH, CM, VT ve bazı kafes kodları gibi üreticiye özgü ifadeler markalar arasında farklılık gösterebilir. Bu nedenle katalog bilgileri kontrol edilmelidir.
