Keçe Neden Aşınır?
Keçe Neden Aşınır?
Keçenin aşınmasının en yaygın nedenleri; mil yüzeyinin uygun olmaması, yetersiz yağlama, kuru çalışma, yüksek mil devri, aşırı sıcaklık, kir ve yabancı maddeler, mil kaçıklığı, yanlış keçe malzemesi ve hatalı montajdır.
Özellikle radyal yağ keçelerinde ana sızdırmazlık dudağı mil yüzeyiyle sürekli temas halinde çalışır. Bu temas sırasında belirli miktarda sürtünme oluşması normaldir. Ancak çalışma şartları uygun değilse sürtünme artar ve keçe dudağı normalden çok daha hızlı aşınabilir.
Aşınmış bir keçe;
- Yağ kaçırabilir,
- Akışkan sızdırabilir,
- Mil yüzeyinde aşınma kanalı oluşturabilir,
- Toz ve kir girişine izin verebilir,
- Sızdırmazlık performansını tamamen kaybedebilir.
Bu nedenle aşınmış keçe yalnızca değiştirilmemeli, aşınmaya neden olan çalışma şartları da araştırılmalıdır.
Keçe Aşınması Nedir?
Keçe aşınması, keçe dudağının veya diğer temas yüzeylerinin sürtünme ve çalışma koşulları nedeniyle zaman içerisinde malzeme kaybetmesidir.
Radyal mil keçelerinde aşınma en sık ana sızdırmazlık dudağının mil ile temas ettiği bölgede görülür.
Normal kullanımda zaman içerisinde belirli miktarda aşınma meydana gelmesi beklenebilir. Ancak;
- Dudak kısa sürede inceliyorsa,
- Keçe yüzeyinde yanık izleri varsa,
- Dudak tamamen bozulmuşsa,
- Mil üzerinde derin kanal oluşuyorsa
normal aşınmadan çok bir çalışma problemi düşünülmelidir.
Keçe Neden Aşınır?
Keçe aşınmasının başlıca nedenleri şunlardır:
- Mil yüzeyinin fazla pürüzlü olması
- Kuru çalışma
- Yetersiz yağlama
- Yüksek mil devri
- Aşırı sıcaklık
- Keçe dudağının mile fazla baskı yapması
- Toz ve yabancı maddeler
- Mil kaçıklığı
- Rulman boşluğu
- Yanlış keçe malzemesi
- Yanlış montaj
- Keçe dudağının hasar görmesi
- Kimyasal uyumsuzluk
Birçok erken keçe aşınmasında birden fazla neden aynı anda etkili olabilir.
Keçe Dudağı Neden Aşınır?
Ana sızdırmazlık dudağı mil yüzeyiyle sürekli temas halinde olduğundan keçenin en fazla aşınmaya maruz kalan bölümüdür.
Çalışma sırasında mil döndükçe dudak yüzeyinde sürtünme oluşur. Doğru şartlarda bu sürtünme kontrollü seviyede kalır.
Ancak;
- Mil yüzeyi pürüzlüyse,
- Yağlama yetersizse,
- Mil hızı yüksekse,
- Dudak basıncı fazlaysa
keçe dudağındaki malzeme kaybı hızlanır.
Dudak yeterince aşındığında mil çevresinde gerekli temas hattı korunamaz ve sızıntı başlayabilir.
Mil Yüzeyi Keçe Aşınmasını Nasıl Etkiler?
Keçe dudağının üzerinde çalıştığı mil yüzeyi aşınma açısından kritik öneme sahiptir.
Mil yüzeyinde;
- Aşırı pürüzlülük,
- Çizikler,
- Pas,
- Çapaklar,
- Darbe izleri
bulunması keçe dudağını mekanik olarak aşındırabilir.
Mil yüzeyi bir anlamda keçe dudağı üzerinde çalışan yüzeydir. Bu nedenle uygun olmayan bir mil yüzeyi çok kaliteli bir keçenin bile kısa sürede bozulmasına neden olabilir.
Çok Pürüzlü Mil Keçeyi Aşındırır mı?
Evet.
Pürüzlü bir mil yüzeyi keçe dudağı üzerinde zımpara etkisi oluşturabilir.
Mil döndükçe yüzeydeki çıkıntılar elastomer malzemeyi aşındırır.
Bunun sonucunda;
- Dudak incelir,
- Temas yüzeyi genişler,
- Sürtünme artar,
- Sıcaklık yükselir,
- Yağ kaçağı başlayabilir.
Özellikle yüksek hızlı uygulamalarda mil yüzey kalitesi daha da önem kazanır.
Çok Pürüzsüz Mil de Problem Olur mu?
Mil yüzeyinin yalnızca mümkün olduğunca parlak olması doğru yaklaşım değildir.
Keçe dudağının çalışabilmesi için yüzeyin üretici tarafından belirtilen uygun pürüzlülük ve işleme yapısına sahip olması gerekir.
Uygun olmayan taşlama veya işleme izleri;
- Yağın yüzey boyunca taşınmasına,
- Yağ filminin bozulmasına,
- Dudak çalışma şartlarının değişmesine
neden olabilir.
Bu nedenle kritik uygulamalarda keçe üreticisinin önerdiği mil yüzey değerleri dikkate alınmalıdır.
Kuru Çalışma Keçeyi Neden Aşındırır?
Kuru çalışma, keçe aşınmasının en önemli nedenlerinden biridir.
Yağ keçesi dudağı ile mil arasında çok ince bir yağ filmi bulunması sürtünmenin kontrol altında tutulmasına yardımcı olur.
Bu film oluşmazsa;
kuru temas → yüksek sürtünme → yüksek sıcaklık → hızlı dudak aşınması
meydana gelebilir.
Keçe dudağı kısa süre içerisinde yanabilir, sertleşebilir ve sızdırmazlık özelliğini kaybedebilir.
Keçe Takarken Yağlama Yapılmazsa Aşınır mı?
Birçok standart kauçuk yağ keçesinde montaj öncesinde ana dudağın uygun yağ veya gresle hafifçe yağlanması tavsiye edilir.
Keçe tamamen kuru şekilde çalıştırılırsa özellikle ilk çalışma anında sürtünme çok yüksek olabilir.
Bu durum yeni takılmış bir keçenin bile kısa sürede zarar görmesine neden olabilir.
Ancak PTFE ve bazı özel keçelerde farklı montaj yöntemleri bulunabileceğinden üretici talimatı esas alınmalıdır.
Yetersiz Yağlama Keçeyi Nasıl Aşındırır?
Yetersiz yağlama durumunda keçe dudağı ve mil arasındaki koruyucu yağ filmi zayıflar.
Bunun sonucunda doğrudan temas artar.
Artan sürtünme;
- Keçe dudağını aşındırır,
- Sıcaklığı yükseltir,
- Elastomerin sertleşmesini hızlandırır,
- Mil üzerinde aşınma izi oluşturabilir.
Bu nedenle yağlama problemi hem keçeyi hem de mili etkileyebilir.
Keçe Dudağının Fazla Baskı Yapması Aşınmaya Neden Olur mu?
Evet.
Keçe dudağının mile uyguladığı temas kuvveti gereğinden fazla olursa sürtünme artar.
Aşırı temas kuvvetinin nedenleri arasında;
- Yanlış keçe iç çapı,
- Uygun olmayan keçe tipi,
- Fazla yay kuvveti,
- Hatalı montaj
bulunabilir.
Fazla dudak basıncı daha iyi sızdırmazlık anlamına gelmez.
Aksine aşırı baskı;
- Isınma,
- Hızlı aşınma,
- Milde kanal oluşumu
gibi problemlere yol açabilir.
Keçe Yayı Aşınmayı Etkiler mi?
Yaylı keçelerde gergi yayı ana sızdırmazlık dudağının mil üzerindeki temasını destekler.
Doğru tasarımda yay kuvveti kontrollüdür.
Ancak;
- Yanlış yay,
- Deforme olmuş keçe,
- Uygun olmayan ürün
nedeniyle temas kuvveti gereğinden yüksek olursa keçe dudağındaki sürtünme ve aşınma artabilir.
Bu nedenle keçe yayının daha güçlü olması her zaman avantaj değildir.
Yüksek Devir Keçeyi Neden Aşındırır?
Mil devri arttıkça keçe dudağının mil ile temas ettiği çevresel hız artar.
Çevresel hız yükseldikçe;
- Sürtünme,
- Temas sıcaklığı,
- Dudak üzerindeki dinamik yük
artabilir.
Keçenin izin verilen hız sınırı aşılırsa aşınma çok hızlı gerçekleşebilir.
Keçe seçiminde yalnızca devir sayısına değil;
mil çapı + devir = çevresel hız
ilişkisine de dikkat edilmelidir.
Mil Çapı Keçe Aşınmasını Etkiler mi?
Evet.
Aynı devirde çalışan iki milden çapı daha büyük olanın yüzey hızı daha yüksektir.
Bu nedenle örneğin aynı 3.000 d/d hızında çalışan iki farklı mil çapındaki keçenin çalışma şartları aynı olmayabilir.
Keçe üreticilerinin hız sınırları değerlendirilirken çevresel hız dikkate alınmalıdır.
Yüksek Sıcaklık Keçeyi Aşındırır mı?
Evet.
Yüksek sıcaklık elastomerin mekanik özelliklerini değiştirebilir.
Keçe malzemesinin sıcaklık sınırı aşıldığında;
- Sertleşme,
- Yumuşama,
- Elastikiyet kaybı,
- Çatlama
meydana gelebilir.
Bu değişiklikler keçe dudağının aşınma direncini azaltabilir.
Örneğin standart NBR'nin sıcaklık sınırının sürekli aşıldığı bir sistemde keçe hem sertleşebilir hem de hızla aşınabilir.
Sürtünme Sıcaklığı Neden Önemlidir?
Keçenin bulunduğu ortamın sıcaklığı ile keçe dudağının gerçek çalışma sıcaklığı aynı olmayabilir.
Örneğin ortam 80 °C olsa bile yüksek devir ve sürtünme nedeniyle dudak temas bölgesi daha yüksek sıcaklığa ulaşabilir.
Bu nedenle keçe sürekli yanıyor veya aşınıyorsa yalnızca yağ sıcaklığına bakmak yeterli olmayabilir.
Sürtünme kaynaklı lokal sıcaklık da değerlendirilmelidir.
Yanlış Keçe Malzemesi Aşınmayı Hızlandırır mı?
Evet.
Keçe malzemesinin yalnızca yağa veya sıcaklığa değil, mekanik çalışma şartlarına da uygun olması gerekir.
Örneğin;
- NBR,
- FKM/Viton,
- HNBR,
- Silikon/VMQ
farklı mekanik ve aşınma özelliklerine sahiptir.
Bir malzemenin yüksek sıcaklığa dayanıklı olması, aşınmaya karşı da her durumda en iyi performansı göstereceği anlamına gelmez.
NBR Keçe Neden Aşınır?
NBR, genel endüstriyel yağ uygulamalarında iyi mekanik özellikleri nedeniyle yaygın olarak kullanılır.
Ancak;
- Yüksek sıcaklık,
- Yüksek devir,
- Pürüzlü mil,
- Kuru çalışma,
- Kirli ortam
NBR keçenin hızla aşınmasına neden olabilir.
NBR sürekli kısa sürede aşınıyorsa çalışma koşullarının malzeme sınırlarını aşıp aşmadığı kontrol edilmelidir.
Viton / FKM Keçe Aşınır mı?
Evet.
FKM/Viton yüksek sıcaklık ve kimyasal dayanımıyla öne çıksa da mekanik aşınmaya karşı sınırsız dayanıklı değildir.
FKM keçe;
- Kuru çalışırsa,
- Mil yüzeyi bozuksa,
- Hız sınırı aşılırsa,
- Yanlış monte edilirse
aşınabilir.
Bu nedenle NBR keçenin aşınması durumunda doğrudan Viton'a geçmek her zaman problemi çözmez.
Silikon Keçe Neden Aşınır?
Silikon/VMQ özellikle geniş sıcaklık aralığı ve düşük sıcaklık esnekliği açısından avantajlıdır.
Ancak silikonun mekanik aşınma ve yırtılma dayanımı bazı diğer elastomerlere göre daha sınırlı olabilir.
Bu nedenle;
- Yüksek sürtünme,
- Pürüzlü mil,
- Ağır mekanik çalışma
bulunan uygulamalarda silikon keçe seçimi dikkatli yapılmalıdır.
Toz ve Kir Keçeyi Nasıl Aşındırır?
Dış ortamdan gelen toz ve sert partiküller keçe dudağı ile mil arasına girebilir.
Bu parçacıklar temas bölgesinde aşındırıcı madde gibi davranır.
Sonuçta;
- Keçe dudağı aşınır,
- Mil yüzeyi çizilir,
- Sızdırmazlık hattı bozulur.
Özellikle;
- Tarım makineleri,
- İş makineleri,
- Madencilik ekipmanları,
- Tozlu üretim ortamları
bu açıdan risklidir.
Tozlu Ortamda Hangi Keçe Kullanılmalıdır?
Tozlu ve kirli ortamlarda çift dudaklı veya toz dudaklı keçe tercih edilebilir.
Yardımcı toz dudağı dış ortamdan gelen partiküllerin ana sızdırmazlık dudağına ulaşmasını azaltır.
Çok ağır kirlenme koşullarında ise;
- V-ring,
- Labirent sistem,
- Koruyucu kapak,
- Ek toz keçesi
gibi ilave çözümler gerekebilir.
Keçe Dudağı ile Mil Arasına Kir Girerse Ne Olur?
Kir parçacıkları mil ile dudak arasında sıkışarak her mil dönüşünde yüzeyleri aşındırır.
Bu durumda yalnızca keçenin değiştirilmesi yeterli olmayabilir.
Çünkü partiküller mil üzerinde;
- Kanal,
- Çizik,
- Pürüz
oluşturabilir.
Yeni keçe de aynı hasarlı yüzey üzerinde çalıştığında kısa sürede tekrar aşınabilir.
Mil Kaçıklığı Keçeyi Aşındırır mı?
Evet.
Mil merkezden kaçık dönüyorsa keçe dudağı her dönüşte farklı miktarda esnemek zorunda kalır.
Bu durum;
- Bir tarafta yüksek temas basıncı,
- Diğer tarafta düşük temas,
- Düzensiz sürtünme
oluşturur.
Sonuç olarak keçe dudağı bir bölgede çok daha hızlı aşınabilir.
Rulman Boşluğu Keçe Aşınmasına Neden Olur mu?
Evet.
Aşınmış rulmanlar milin radyal veya eksenel hareketini artırabilir.
Keçe dudağı bu hareketleri sürekli takip etmek zorunda kalır.
Normalin üzerindeki mil hareketi;
- Dudak deformasyonunu,
- Sürtünmeyi,
- Düzensiz aşınmayı
artırabilir.
Bu nedenle sürekli keçe aşınması varsa rulman boşluğu da kontrol edilmelidir.
Titreşim Keçeyi Aşındırır mı?
Aşırı titreşim keçe dudağı ile mil arasındaki temasın sürekli değişmesine neden olabilir.
Titreşim kaynağı;
- Rulman arızası,
- Eğilmiş mil,
- Balanssızlık,
- Kaplin hizasızlığı
olabilir.
Titreşim keçe üzerinde düzensiz yük oluşturarak hem aşınmayı hem de sızıntı riskini artırabilir.
Keçe Eğri Takılırsa Aşınır mı?
Evet.
Keçe yuvaya eğri monte edilirse dudak mil çevresinde eşit kuvvetle çalışamaz.
Bir tarafta fazla, diğer tarafta az baskı oluşur.
Fazla temas bulunan bölge;
- Daha çok sürtünür,
- Daha çok ısınır,
- Daha hızlı aşınır.
Eğri montaj aynı zamanda yağ kaçağına da neden olabilir.
Keçe Ters Takılırsa Aşınır mı?
Yanlış montaj yönü keçenin tasarlandığı şekilde çalışmamasına neden olabilir.
Standart radyal yağ keçelerinde genel olarak:
Yaylı ana dudak → yağ / akışkan tarafı
Toz dudağı → dış ortam tarafı
olmalıdır.
Ters montaj sızdırmazlığı bozabileceği gibi dudak üzerindeki yağlama şartlarını da olumsuz etkileyerek aşınmayı hızlandırabilir.
Montaj Sırasında Keçe Dudağı Zarar Görürse Ne Olur?
Mil üzerindeki;
- Kama kanalları,
- Dişler,
- Keskin kenarlar,
- Çapaklar
keçe dudağını kesebilir.
Hasarlı dudak çalışmaya başladığında temas kuvveti düzgün dağılmaz.
Bu durum hem sızıntıya hem de hasarlı bölgenin hızla aşınmasına neden olabilir.
Montaj sırasında gerekirse koruyucu kovan kullanılmalıdır.
Kimyasal Uyumsuzluk Keçeyi Aşındırır mı?
Kimyasal uyumsuzluk doğrudan sürtünme aşınması değildir ancak elastomerin mekanik özelliklerini bozarak aşınma hızını önemli ölçüde artırabilir.
Keçe;
- Şişebilir,
- Yumuşayabilir,
- Sertleşebilir,
- Çatlayabilir.
Özelliklerini kaybeden malzeme mil üzerinde normal aşınma direncini gösteremez.
Bu nedenle kullanılan yağ veya kimyasal ile keçe malzemesinin uyumu kontrol edilmelidir.
Keçe Şişerse Daha Hızlı Aşınır mı?
Evet.
Şişen elastomerin geometrisi değişebilir ve keçe dudağının mile uyguladığı temas kuvveti artabilir.
Bunun sonucunda;
- Sürtünme yükselir,
- Sıcaklık artar,
- Dudak aşınması hızlanır.
Şişmenin temel nedeni genellikle akışkan ile elastomer arasındaki kimyasal uyumsuzluktur.
Keçe Sertleşirse Aşınır mı?
Sertleşmiş keçe dudağı mil yüzeyine esnek şekilde uyum sağlayamaz.
Bu durumda temas daha düzensiz hale gelebilir.
Ayrıca sertleşmiş dudak bazı durumlarda mil üzerinde daha agresif aşınma izi oluşturabilir.
Dolayısıyla sertleşme ve aşınma birbirini tetikleyen arızalar olabilir.
Keçe Aşınırsa Mil de Aşınır mı?
Evet, özellikle uzun süreli çalışmada keçe dudağının temas ettiği mil bölgesinde çevresel bir aşınma kanalı oluşabilir.
Bu durum yalnızca keçe malzemesinin aşındığı anlamına gelmez.
Temas bölgesine;
- Kir,
- Sert partikül,
- Yüksek dudak kuvveti
eklendiğinde mil aşınması çok daha hızlı olabilir.
Milde Keçe Kanalı Neden Oluşur?
Keçe dudağının yıllarca aynı noktada çalışması nedeniyle mil üzerinde çevresel bir iz oluşabilir.
Kanal oluşumunu hızlandıran faktörler:
- Yüksek dudak basıncı,
- Kirli ortam,
- Kuru çalışma,
- Pürüzlü yüzey,
- Yüksek devir,
- Uzun çalışma süresi.
Derin kanal oluştuğunda yeni keçe aynı yüzeyde sızdırmazlık sağlayamayabilir.
Milde Keçe İzi Varsa Ne Yapılmalıdır?
Yeni keçe takılmadan önce izin derinliği ve yüzey durumu değerlendirilmelidir.
Uygulamaya göre;
- Mil yüzeyi onarılabilir,
- Mil değiştirilebilir,
- Mil tamir burcu kullanılabilir,
- Uygun tasarım varsa keçe farklı temas noktasına taşınabilir.
Yeni keçeyi doğrudan derin kanal üzerine takmak sızıntının devam etmesine neden olabilir.
Keçe Aşınması Nasıl Anlaşılır?
Sökülen keçede aşınmanın bazı tipik belirtileri görülebilir:
- Dudak kenarının incelmesi,
- Temas yüzeyinin normalden geniş olması,
- Dudakta düzleşme,
- Parlak sürtünme izi,
- Kauçuk parçalanması,
- Yanık görünümü,
- Dudağın bir tarafında daha fazla aşınma.
Aşınmanın şekli problemin kaynağı hakkında önemli ipuçları sağlayabilir.
Tek Taraflı Keçe Aşınması Ne Anlama Gelir?
Keçenin bir tarafı diğerinden daha fazla aşınmışsa;
- Mil kaçıklığı,
- Eğri keçe montajı,
- Rulman boşluğu,
- Mil hizasızlığı
gibi problemler düşünülebilir.
Normal çalışan bir keçe dudağının mil çevresinde mümkün olduğunca dengeli temas etmesi gerekir.
Keçe Dudağı Yanmışsa Ne Anlama Gelir?
Keçe dudağında;
- Koyulaşma,
- Parlak sert yüzey,
- Erime benzeri deformasyon,
- Sertleşme
görülüyorsa aşırı sürtünme sıcaklığı düşünülmelidir.
Bunun başlıca nedenleri;
- Kuru çalışma,
- Yüksek mil devri,
- Fazla temas basıncı,
- Yetersiz yağlama
olabilir.
Yeni Keçe Neden Kısa Sürede Aşınır?
Yeni takılmış bir keçe kısa sürede aşınıyorsa normal kullanım ömrü tamamlanmış değildir.
Öncelikle şu noktalar kontrol edilmelidir:
- Mil yüzeyi pürüzlü mü?
- Milde eski keçe kanalı var mı?
- Keçe kuru mu çalışıyor?
- Keçe iç çapı doğru mu?
- Mil devri çok yüksek mi?
- Keçe malzemesi uygun mu?
- Mil kaçıklığı var mı?
- Rulman boşluğu var mı?
- Ortam çok kirli mi?
- Montaj sırasında dudak zarar gördü mü?
Yeni keçenin hızla aşınması çoğunlukla sistemde başka bir problem bulunduğuna işaret eder.
Keçe Sürekli Aşınıyorsa Ne Yapılmalıdır?
Keçe birkaç kez değiştirilmesine rağmen sürekli aynı şekilde aşınıyorsa yalnızca keçe markası değiştirilmemelidir.
Kontrol edilmesi gerekenler:
- Mil yüzeyi,
- Mil sertliği,
- Mil kaçıklığı,
- Rulman durumu,
- Yağlama,
- Mil devri,
- Sıcaklık,
- Keçe malzemesi,
- Toz ve kir koruması,
- Montaj yöntemi.
Kök neden giderilmeden yeni keçe de aynı şekilde aşınacaktır.
Aşınmış Keçe Tamir Edilir mi?
Genellikle hayır.
Keçe dudağından malzeme kaybolduğunda orijinal dudak geometrisini güvenilir şekilde yeniden oluşturmak mümkün değildir.
Aşınmış keçeye;
- Yapıştırıcı,
- Silikon,
- Kimyasal ürün
uygulamak kalıcı sızdırmazlık çözümü değildir.
Aşınmış keçe yenisiyle değiştirilmelidir.
Aşınmış Keçe Tekrar Kullanılır mı?
Önerilmez.
Aşınmış keçe dudağı mil üzerinde gerekli temas hattını sağlayamaz.
Ayrıca tekrar kullanılması;
- Yağ kaçağı,
- Toz girişi,
- Daha fazla mil aşınması
oluşturabilir.
Yeni keçe takılmadan önce aşınmanın nedeni belirlenmelidir.
Keçe Aşınmasını Önlemek İçin Ne Yapılmalıdır?
Keçe aşınmasını azaltmak için;
- Doğru keçe ölçüsü seçilmeli,
- Uygun keçe malzemesi kullanılmalı,
- Mil yüzeyi uygun kalitede olmalı,
- Mil üzerindeki eski aşınma kanalları kontrol edilmeli,
- Keçe dudağının kuru çalışması önlenmeli,
- Mil devri keçe sınırında tutulmalı,
- Rulman boşlukları giderilmeli,
- Mil kaçıklığı kontrol edilmeli,
- Tozlu ortamlarda ek koruma kullanılmalı,
- Keçe doğru yönde ve düzgün monte edilmelidir.
Keçe ömrünü uzatmanın en etkili yolu yalnızca daha pahalı keçe seçmek değil, doğru çalışma koşullarını sağlamaktır.
Hangi Keçe Malzemesi Aşınmaya Daha Dayanıklıdır?
Tek bir keçe malzemesinin her uygulamada en yüksek aşınma dayanımına sahip olduğu söylenemez.
Genel olarak;
- NBR: Standart yağlı endüstriyel uygulamalarda iyi mekanik özellikler,
- HNBR: Daha ağır mekanik ve sıcaklık koşullarında,
- FKM/Viton: Yüksek sıcaklık ve kimyasal dayanım gereken uygulamalarda,
- Silikon/VMQ: Geniş sıcaklık aralığının önemli olduğu uygulamalarda
değerlendirilebilir.
Ancak aşınmaya karşı doğru malzeme seçimi akışkan, sıcaklık, mil hızı ve yüzey şartlarıyla birlikte yapılmalıdır.
Keçe Aşınmasında NBR Yerine Viton Kullanılır mı?
Her zaman çözüm değildir.
Eğer NBR keçenin aşınma nedeni yüksek sıcaklıksa ve kullanılan yağ FKM ile uyumluysa Viton/FKM avantaj sağlayabilir.
Ancak sorun;
- Pürüzlü mil,
- Kuru çalışma,
- Rulman boşluğu,
- Mil kaçıklığı,
- Kirli çalışma ortamı
ise yalnızca Viton takılması kök nedeni ortadan kaldırmaz.
Öncelikle aşınmanın nedeni belirlenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Keçe neden aşınır?
Pürüzlü mil yüzeyi, kuru çalışma, yetersiz yağlama, yüksek devir, yüksek sıcaklık, kir, mil kaçıklığı ve yanlış montaj keçenin aşınmasına neden olabilir.
Keçe dudağı neden aşınır?
Keçe dudağı dönen mil ile sürekli temas halindedir. Sürtünme, uygun olmayan mil yüzeyi veya yetersiz yağlama dudak aşınmasını hızlandırabilir.
Kuru çalışan keçe aşınır mı?
Evet. Kuru çalışma sürtünme ve sıcaklığı artırarak keçe dudağının çok kısa sürede aşınmasına neden olabilir.
Yüksek devir keçeyi aşındırır mı?
Evet. Çevresel hızın artması sürtünme ve temas sıcaklığını yükselterek keçe aşınmasını hızlandırabilir.
Pürüzlü mil keçeyi aşındırır mı?
Evet. Fazla pürüzlü mil yüzeyi keçe dudağında aşındırıcı etki oluşturabilir.
Rulman bozuksa keçe aşınır mı?
Rulman boşluğu mil hareketini artırarak keçe dudağında düzensiz temas ve aşınmaya neden olabilir.
Keçe aşınırsa yağ kaçırır mı?
Evet. Dudak yeterince aşındığında mil üzerindeki sızdırmazlık hattı bozulur ve yağ veya diğer akışkanlar sızabilir.
Milde keçe kanalı neden oluşur?
Uzun süreli dudak teması, yüksek baskı, kir, kuru çalışma ve yüksek devir mil üzerinde çevresel aşınma kanalı oluşturabilir.
Aşınmış keçe tamir edilir mi?
Genellikle hayır. Aşınmış keçe değiştirilmelidir ve aşınmanın nedeni giderilmelidir.
Sonuç
Keçe aşınması, keçe dudağı ile mil yüzeyi arasındaki sürekli temasın çalışma şartları nedeniyle normalden fazla malzeme kaybına dönüşmesi sonucu meydana gelir.
En yaygın nedenler;
pürüzlü mil + kuru çalışma + yetersiz yağlama + yüksek devir + yüksek sıcaklık + kir + mil kaçıklığı
olarak özetlenebilir.
Özellikle yeni bir keçe kısa sürede aşınıyorsa yalnızca keçeyi tekrar değiştirmek yerine;
keçe + mil yüzeyi + yağlama + mil devri + rulman + sıcaklık + çalışma ortamı
birlikte değerlendirilmelidir.
Keçe sürekli aynı noktadan aşınıyorsa mil yüzeyindeki kanal, rulman boşluğu ve mil kaçıklığı mutlaka kontrol edilmelidir.
Kök neden giderilip uygun keçe ve doğru çalışma şartları sağlandığında hem keçe ömrü uzatılabilir hem de yağ kaçağı ve mil aşınması riski azaltılabilir.
