Konik Kasnak Burcu Nasıl Seçilir?

Konik kasnak burcu seçimi yapılırken yalnızca mil çapına bakmak yeterli değildir. Doğru burcun seçilebilmesi için öncelikle kasnağın hangi Taper Bush serisiyle uyumlu olduğu belirlenmeli, ardından bu seri içerisinde kullanılacak mile uygun iç çap seçilmelidir.

Temel seçim mantığı:

Kasnağın Taper Bush kodu + Mil çapı = Uygun konik kasnak burcu

şeklinde özetlenebilir.

Örneğin kasnak 2517 Taper Bush için üretilmiş ve kullanılacak mil 40 mm çapındaysa, kasnağa uygun 2517 serisi içerisinde 40 mm iç çapa sahip burç seçilir.

Ancak uygulamaya göre kama ölçüsü, aktarılacak tork, çalışma devri ve kasnak-burç uyumluluğu da kontrol edilmelidir.

Konik Kasnak Burcu Seçiminde Hangi Bilgiler Gereklidir?

Doğru ürün seçimi için öncelikle şu bilgiler belirlenmelidir:

• Kasnağın Taper Bush serisi

• Mil çapı

• Kama yuvası ölçüsü

• Kasnağın tipi ve ölçüsü

• Aktarılacak güç ve tork

• Çalışma devri

• Uygulamanın çalışma şartları

Mevcut standart bir kasnağa yalnızca yeni burç alınacaksa çoğu durumda ilk iki bilgi seçim için başlangıç noktasıdır:

Burç serisi ve mil çapı.

1. Kasnağın Taper Bush Kodunu Belirleyin

Konik kasnak burcu seçimindeki ilk adım kasnağın hangi burç serisi için üretildiğini belirlemektir.

Yaygın Taper Bush serilerinden bazıları:

• 1008

• 1108

• 1210

• 1215

• 1610

• 1615

• 2012

• 2017

• 2517

• 2525

• 3020

• 3030

• 3535

• 4040

• 4545

• 5050

şeklindedir.

Kasnak üzerinde veya ürün kataloğunda örneğin:

Taper Bush 2517

bilgisi bulunuyorsa kasnak 2517 serisi burç için tasarlanmıştır.

Bu durumda başka bir Taper Bush serisinin yalnızca iç çapı uygun olduğu için kullanılması doğru değildir.

2. Mil Çapını Ölçün

Kasnağın burç serisi belirlendikten sonra kullanılacak milin çapı belirlenmelidir.

Mil çapı mümkün olduğunca uygun hassasiyette ölçüm cihazıyla kontrol edilmelidir.

Örneğin:

Mil çapı = 40 mm

olarak ölçülmüş olsun.

Kasnak da:

2517

Taper Bush istiyorsa seçim:

2517 serisi + 40 mm iç çap

şeklinde yapılır.

Taper Bush Kodu ile Mil Çapı Aynı Şey midir?

Hayır.

Konik kasnak burcu seçiminde en çok karıştırılan konulardan biri budur.

Örneğin:

2517

kodu:

25 mm mil + 17 mm başka ölçü

anlamına gelmez.

2517, burcun standart fiziksel ölçülerini belirleyen Taper Bush seri kodudur.

Mil çapı ayrıca belirtilir.

Bu nedenle bir ürün:

2517 – 40 mm

şeklinde tanımlanıyorsa:

2517 = Taper Bush serisi

40 mm = Burcun mil deliği

olarak düşünülmelidir.

2517-40 Taper Bush Ne Demek?

Bu ifade konik kasnak burçlarında sık görülebilecek ürün tanımlamalarından biridir.

Örneğin:

2517-40

ifadesinde genel olarak:

2517 → Burç serisi

40 → Mil çapı / iç çap

bilgisini ifade eder.

Dolayısıyla 2517-40 burç, 2517 Taper Bush ile uyumlu bir kasnak veya makine elemanında 40 mm mil için kullanılmak üzere seçilir.

Ürün kodlama biçimleri üreticiye göre farklılık gösterebileceğinden teknik katalog kontrolü yine de yapılmalıdır.

Aynı Taper Bush Serisinde Farklı Mil Çapları Olabilir mi?

Evet.

Taper Bush sisteminin önemli avantajlarından biri budur.

Örneğin aynı Taper Bush serisi içerisinde üreticinin ürün programına bağlı olarak farklı iç çap seçenekleri bulunabilir.

Böylece aynı Taper Bush yuvasına sahip kasnak gövdesi farklı mil çaplarına uyarlanabilir.

Örneğin aynı kasnak:

2517 serisi

burç kullanıyorsa, 2517 serisinin mevcut iç çap seçenekleri içerisinden uygulamaya uygun olan seçilebilir.

Bu nedenle bakım ve stok yönetiminde kasnak ile burcun ayrı parçalar olarak değerlendirilmesi avantaj sağlar.

Her 40 mm Taper Bush Aynı mıdır?

Hayır.

Bu da ürün seçiminde kritik bir noktadır.

Örneğin farklı Taper Bush serilerinde 40 mm iç çaplı burçlar bulunabilir.

Ancak dış konik ölçüleri ve fiziksel boyutları farklı olabilir.

Dolayısıyla:

“Milim 40 mm, bana 40'lık Taper Bush lazım.”

bilgisi tek başına doğru ürün seçimi için yeterli olmayabilir.

Şu iki bilginin birlikte verilmesi daha doğrudur:

Kasnağın burç serisi: 2517

Mil çapı: 40 mm

Böylece uygun burç çok daha güvenli şekilde belirlenebilir.

Her Taper Bush Her Kasnağa Takılır mı?

Hayır.

Kasnağın göbek kısmındaki konik yuva belirli bir Taper Bush serisinin fiziksel ölçülerine göre üretilir.

Dolayısıyla:

• Burcun dış konik ölçüsü,

• Kasnağın konik yuvası,

• Vida yerleşimi,

• Burç uzunluğu

birbiriyle uyumlu olmalıdır.

Mil çapının doğru olması bu uyumluluğu garanti etmez.

Bu nedenle seçim sırası:

Önce kasnak → Sonra Taper Bush serisi → Sonra mil çapı

şeklinde olmalıdır.

Kasnağın Taper Bush Kodu Bilinmiyorsa Ne Yapılır?

Eski bir makinede kasnağın hangi Taper Bush serisini kullandığı bilinmeyebilir.

Bu durumda öncelikle:

• Kasnak üzerindeki kodlar,

• Eski burcun üzerindeki kodlar,

• Makine yedek parça listesi,

• Kasnak üreticisinin kataloğu

kontrol edilmelidir.

Eski burç mevcutsa üzerinde örneğin:

1610

2012

2517

gibi bir seri kodu bulunabilir.

Kod okunamıyorsa burcun ve kasnak yuvasının teknik ölçülerinin belirlenmesi gerekebilir.

Sadece yaklaşık dış çapa bakarak burç seçmek doğru değildir.

Eski Taper Bush Üzerindeki Kod Nasıl Okunur?

Eski burç üzerinde çoğunlukla burç serisi ve iç çapla ilgili işaretlemeler bulunabilir.

Örneğin:

2012-35

gibi bir işaret görülüyorsa bu genellikle:

2012 → Taper Bush serisi

35 → Mil çapı

şeklinde değerlendirilir.

Ancak üreticilerin işaretleme sistemleri farklı olabileceğinden ürün kataloğuyla doğrulama yapılması en güvenilir yöntemdir.

Kama Ölçüsü Taper Bush Seçimini Etkiler mi?

Evet.

Birçok Taper Bush burçta kama yuvası bulunur.

Burç seçildikten sonra:

• Milin kama yuvası,

• Burcun kama yuvası,

• Kullanılacak kama

birbiriyle uyumlu olmalıdır.

Yanlış ölçüde kama kullanılması:

• Burcun mile doğru oturmamasına,

• Bağlantıda boşluk oluşmasına,

• Kama yuvasının zarar görmesine,

• Tork aktarımında probleme

neden olabilir.

Bu nedenle özellikle yüksek torklu uygulamalarda kama ölçüsü göz ardı edilmemelidir.

Mil Çapı Nasıl Ölçülmelidir?

Mil çapının doğru belirlenmesi burç seçiminde önemlidir.

Ölçüm için uygun:

• Kumpas,

• Mikrometre

kullanılabilir.

Özellikle aşınmış millerde tek noktadan ölçüm yapmak yanıltıcı olabilir.

Mil farklı noktalardan kontrol edilerek:

• Aşınma,

• Ovalleşme,

• Çapak,

• Yüzey hasarı

olup olmadığı incelenmelidir.

Aşınmış bir mile yalnızca yeni Taper Bush takılması bağlantı problemini çözmeyebilir.

İnç Mil İçin Taper Bush Seçilebilir mi?

Taper Bush sistemlerinde üreticinin ürün programına bağlı olarak metrik ve inç iç çap seçenekleri bulunabilir.

Örneğin mil ölçüsü inç sistemindeyse burcun iç çapı da buna uygun seçilmelidir.

Yaklaşık ölçüsü yakın olduğu için metrik bir burcu inç mile veya inç burcu metrik mile zorlayarak takmak doğru değildir.

Mil ile burcun nominal ölçüsü ve toleransı uyumlu olmalıdır.

Kasnak ve Taper Bush Birlikte Nasıl Seçilir?

Yeni bir sistem kuruluyorsa seçim yalnızca mevcut kasnağa burç bulmaktan farklıdır.

Bu durumda önce:

1. V-kayışı profili belirlenir.

2. Gerekli kasnak çapı belirlenir.

3. Oluk sayısı belirlenir.

4. Mil çapı belirlenir.

5. Kasnağın kullanacağı uygun Taper Bush serisi kontrol edilir.

6. Bu seride mil çapına uygun burç seçilir.

Örneğin:

SPA profil

200 mm kasnak

3 oluk

40 mm mil

gerekiyorsa bu özelliklere uygun kasnak belirlendikten sonra kasnağın hangi Taper Bush serisini kullandığı kontrol edilir.

Ardından o seri içerisinde 40 mm iç çaplı burç seçilir.

Aktarılacak Tork Taper Bush Seçiminde Önemli midir?

Evet.

Standart bir kasnağa uygun burç seçerken kasnağın belirlediği Taper Bush serisi temel referanstır.

Ancak sıfırdan güç aktarım sistemi tasarlanıyorsa yalnızca fiziksel olarak mile ve kasnağa uyan bir burcun seçilmesi yeterli değildir.

Sistemin:

• Motor gücü,

• Çalışma devri,

• Aktarılacak tork,

• Darbe yükleri,

• Çalışma süresi,

• Servis şartları

da değerlendirilmelidir.

Kasnak, burç, mil ve kayış sistemi bir bütün olarak gerekli yükleri karşılayabilmelidir.

Çalışma Devri Taper Bush Seçimini Etkiler mi?

Özellikle yüksek devirli uygulamalarda kasnak ve bağlantı sisteminin:

• Balansı,

• Salgısı,

• Montaj doğruluğu,

• Üretici tarafından izin verilen çalışma şartları

önem kazanır.

Yüksek devirde kullanılacak bir sistemde yalnızca burcun mile fiziksel olarak oturması yeterli değildir.

Kasnağın ve Taper Bush sisteminin uygulamanın çalışma devrine uygunluğu kontrol edilmelidir.

Taper Bush Seçim Örneği

Bir uygulamada elimizde şu bilgiler olsun:

Kasnak: 2517 Taper Bush uyumlu
Mil: 45 mm

Seçim:

2517 – 45 mm Taper Bush

olacaktır.

Başka bir uygulamada:

Kasnak: 2012 Taper Bush uyumlu
Mil: 35 mm

ise:

2012 – 35 mm Taper Bush

seçilir.

Burada görüldüğü gibi mil çapı tek başına ürün kodunu belirlemez.

Yanlış Taper Bush Seçilirse Ne Olur?

Yanlış burç kullanılması ciddi bağlantı sorunlarına neden olabilir.

Olası sonuçlar:

• Burç kasnağa oturmayabilir,

• Burç mile geçmeyebilir,

• Kasnak salgılı çalışabilir,

• Kasnak gevşeyebilir,

• Kama yuvası zarar görebilir,

• Mil aşınabilir,

• Titreşim oluşabilir,

• V-kayışı düzensiz çalışabilir.

Burcu zorlayarak monte etmek doğru değildir.

Uygun olmayan ürün fark edildiğinde doğru seri ve çap yeniden belirlenmelidir.

Taper Bush Seçim Tablosu Nasıl Okunur?

Üretici kataloglarında genellikle kasnağın yanında uyumlu Taper Bush serisi belirtilir.

Örneğin bir kasnak kataloğunda:

Kasnak	Taper Bush
Örnek Kasnak A	1610
Örnek Kasnak B	2012
Örnek Kasnak C	2517

gibi bir bilgi bulunabilir.

Buradan kasnağın burç serisi belirlendikten sonra ilgili Taper Bush tablosuna geçilir.

Daha sonra gerekli mil çapının bu seri içerisinde mevcut olup olmadığı kontrol edilir.

Bu nedenle katalog seçiminde iki tablo birlikte kullanılabilir:

Kasnak → Uyumlu Taper Bush

ardından:

Taper Bush → Uygun mil çapı

Konik Kasnak Burcu Seçerken Yapılan Hatalar

En sık karşılaşılan seçim hataları şunlardır:

• Yalnızca mil çapına göre burç istemek

• Taper Bush kodunu mil çapı sanmak

• Kasnağın burç serisini kontrol etmemek

• Metrik ve inç ölçüyü karıştırmak

• Kama ölçüsünü kontrol etmemek

• Aşınmış mili dikkate almamak

• Farklı Taper Bush serilerini birbirinin yerine kullanmaya çalışmak

• Kasnak kataloğunu kontrol etmemek

• Yük ve çalışma devrini göz ardı etmek

Doğru seçim için ürünün bütün teknik bilgilerinin birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Konik Kasnak Burcu Sipariş Ederken Hangi Bilgiler Verilmelidir?

Sipariş sırasında mümkünse şu bilgiler verilmelidir:

Taper Bush serisi: Örneğin 2517
Mil çapı: Örneğin 40 mm

Mevcut burcun fotoğrafı veya üzerindeki kod da ürünün doğrulanmasını kolaylaştırabilir.

Sıfırdan kasnak ve burç birlikte seçilecekse ayrıca:

• Kayış profili,

• Kasnak çapı,

• Oluk sayısı,

• Mil çapı

bilgilerinin verilmesi doğru ürün seçimini kolaylaştırır.

Sık Sorulan Sorular

Konik kasnak burcu nasıl seçilir?

Önce kasnağın hangi Taper Bush serisiyle uyumlu olduğu belirlenir. Ardından bu seri içerisinde kullanılacak mil çapına uygun iç çap seçilir.

Taper Bush seçiminde mil çapı yeterli midir?

Hayır. Aynı mil çapına sahip farklı Taper Bush serileri bulunabilir. Kasnağın istediği burç serisi de bilinmelidir.

2517-40 Taper Bush ne demek?

Genellikle 2517 burç serisini, 40 ise burcun 40 mm mile uygun iç çapını ifade eder.

2517 kodu 25 mm mil anlamına mı gelir?

Hayır. 2517 bir Taper Bush seri kodudur ve doğrudan mil çapını ifade etmez.

Kasnağın Taper Bush kodunu nasıl öğrenebilirim?

Kasnak üzerindeki işaretleme, eski burcun kodu, ürün etiketi veya üretici kataloğu kontrol edilebilir.

Aynı kasnak farklı mil çaplarında kullanılabilir mi?

Kasnağın kullandığı Taper Bush serisinin farklı iç çap seçenekleri bulunuyorsa aynı kasnak farklı mil çaplarına uyarlanabilir.

Her 40 mm Taper Bush aynı mıdır?

Hayır. Farklı Taper Bush serilerinde 40 mm iç çaplı burç bulunabilir. Burcun hem kasnağa hem mile uygun olması gerekir.

Taper Bush seçerken kama ölçüsüne bakılır mı?

Evet. Kama kullanılan uygulamalarda mil, burç ve kama yuvası ölçülerinin uyumlu olması gerekir.

Taper Bush ile kasnağı birlikte alırken hangi bilgiler gerekir?

Kayış profili, kasnak çapı, oluk sayısı ve mil çapı temel seçim bilgileridir. Uygulamaya göre motor gücü ve çalışma devri de gerekebilir.

Sonuç

Konik kasnak burcu seçimi, yalnızca mil çapının belirlenmesinden ibaret değildir.

Doğru seçim için temel kural:

Kasnağın Taper Bush serisi + Mil çapı = Doğru Taper Bush

şeklindedir.

Örneğin kasnak 2517 Taper Bush için tasarlanmış ve mil çapı 40 mm ise 2517 serisi içerisinde 40 mm mile uygun burç seçilmelidir.

Burada 2517, 2012, 1610 gibi kodların mil çapı olmadığı özellikle unutulmamalıdır. Bunlar Taper Bush'un seri ve fiziksel ölçü grubunu tanımlar.

Sıfırdan bir sistem tasarlanırken ise bunlara ek olarak V-kayışı profili, kasnak çapı, oluk sayısı, kama ölçüsü, motor gücü, tork ve çalışma devri de değerlendirilmelidir.

Doğru seçilmiş bir konik kasnak burcu; kasnağın mile düzgün oturmasına, güvenilir güç aktarımına ve bakım sırasında kasnağın daha kolay sökülüp takılmasına yardımcı olur.