Dana gözü rulman seçerken en önemli sorulardan biri, bakım gerektiren (grease lubricated) ve bakım gerektirmeyen (maintenance free) modeller arasında hangi tipin tercih edilmesi gerektiğidir.
Bu iki rulman tipi dış görünüş olarak birbirine benzese de çalışma prensipleri, bakım ihtiyaçları ve uygun oldukları uygulamalar farklıdır. Doğru seçim yapılmadığında rulman ömrü kısalabilir, bakım maliyetleri artabilir ve makine performansı olumsuz etkilenebilir.
Bu rehberde iki rulman tipini teknik açıdan karşılaştırarak hangi uygulamada hangisinin daha uygun olduğunu açıklıyoruz.
Bakım gerektiren dana gözü rulmanlarda iç ve dış bilezik genellikle çelik yüzeylerden oluşur.
Bu rulmanlar;
Gres, yağlama kanalları ve yağlama delikleri sayesinde çalışma yüzeyine ulaştırılır.
Bakım gerektirmeyen rulmanlarda temas yüzeyinde PTFE veya benzeri kompozit bir astar bulunur.
Bu yapı sayesinde;
PTFE astar aşındığında ise rulman genellikle yenisiyle değiştirilir.
| Özellik | Bakım Gerektiren | Bakım Gerektirmeyen |
|---|---|---|
| Yağlama | Düzenli gresleme gerekir | Harici yağlama gerekmez* |
| Temas yüzeyi | Çelik / Çelik | PTFE veya kompozit |
| Bakım | Düzenli | Düşük |
| Temiz çalışma | Orta | Yüksek |
| Ağır darbeli yükler | Genellikle daha uygundur | Uygulamaya bağlı |
| Bakım erişimi zor sistemler | Daha az uygundur | Çok uygundur |
| Toz tutma | Gres nedeniyle artabilir | Daha düşüktür |
* Üretici tavsiyesi esas alınmalıdır.
Bu rulmanlar genellikle:
gibi yüksek yük ve düzenli bakım yapılabilen uygulamalarda tercih edilir.
Bakım gerektirmeyen modeller aşağıdaki alanlarda avantaj sağlayabilir:
Dana gözü rulman seçiminde şu hatalar sık görülür:
Bu sorunun tek bir cevabı yoktur.
Bakım gerektiren rulmanlar düzenli ve doğru yağlandığında çok uzun süre çalışabilir. Bakım gerektirmeyen rulmanlar ise özellikle bakımın zor olduğu uygulamalarda daha verimli ve ekonomik bir çözüm sunabilir.
Rulmanın ömrünü belirleyen en önemli faktör; doğru ürünün doğru uygulamada kullanılmasıdır.
Bakım gerektiren ve bakım gerektirmeyen dana gözü rulmanlar farklı çalışma koşulları için geliştirilmiştir. Seçim yapılırken yalnızca fiyat veya bakım ihtiyacı değil; yük kapasitesi, çalışma ortamı, hareket tipi, sıcaklık, kirlenme seviyesi ve üretici teknik verileri birlikte değerlendirilmelidir.
Makparsan olarak hem bakım gerektiren hem de bakım gerektirmeyen dana gözü rulman seçenekleriyle uygulamanıza en uygun çözümü belirlemeniz için teknik destek sağlıyoruz.
Normal çalışma koşullarında üretici aksi belirtmedikçe harici gresleme gerekmez. Her zaman üreticinin bakım talimatları esas alınmalıdır.
Düzenli yağlama ile ağır yük ve darbeli çalışma koşullarında güvenilir performans sunabilmeleridir.
Her zaman değil. PTFE astarlı rulmanlar bakım kolaylığı sağlarken, bazı ağır hizmet uygulamalarında bakım gerektiren çelik/çelik temas yüzeyli rulmanlar daha uygun olabilir.
Birçok iş makinesinde düzenli bakım yapılabildiği için bakım gerektiren çelik/çelik temas yüzeyli rulmanlar yaygın olarak kullanılır. Ancak nihai seçim uygulama şartlarına göre yapılmalıdır.
Hijyen ve düşük bakım ihtiyacı nedeniyle bakım gerektirmeyen PTFE astarlı modeller tercih edilebilir.
